অধ্যায়- 9
উদ্ভিদ আৰু প্ৰাণীৰ সংৰক্ষণ
MAIN CONTENT
অনুশীলনী
১। খালী ঠাই পূৰণ কৰা :
(ক) প্ৰাকৃতিক আৱাসস্থানত প্ৰাণীবোৰক সংৰক্ষণ কৰা স্থানক ______ বোলে।
উত্তৰ: প্ৰাকৃতিক আৱাসস্থানত প্ৰাণীবোৰক সংৰক্ষণ কৰা স্থানক অভয়াৰণ্য বোলে ।
(খ) কেৱল এটা নিৰ্দিষ্ট অঞ্চলত পোৱা প্ৰজাতিক ______ বোলা হয়।
উত্তৰ: কেৱল এটা নিৰ্দিষ্ট অঞ্চলত পোৱা প্ৰজাতিক থলুৱা প্ৰজাতি বোলা হয় ।
(গ) পৰিভ্ৰমী চৰাইবোৰ ______ পৰিবৰ্তনৰ বাবে বহুত দূৰলৈ উৰি যায়।
উত্তৰ: পৰিভ্ৰমী চৰাইবোৰ জলবায়ুৰ পৰিবৰ্তনৰ বাবে বহুত দূৰলৈ উৰি যায় ।
২। তলত দিয়াবোৰৰ পাৰ্থক্য লিখা।
(ক) অভয়াৰণ্য আৰু সংৰক্ষিত জীৱমণ্ডল।
উত্তৰ:
| অভয়াৰণ্য (Sanctuary) | সংৰক্ষিত জীৱমণ্ডল (Biosphere Reserve) |
যি অঞ্চলত প্ৰাণীসমূহ আৰু সিহঁতৰ আৱাসস্থানক কোনো ক্ষতি নোহোৱাকৈ সুৰক্ষিত কৰি ৰখা হয় । | বন্যপ্ৰাণী, উদ্ভিদ আৰু প্ৰাণীসম্পদৰ লগতে তাত বাস কৰা জনজাতীয় লোকৰ জীৱনধাৰা সংৰক্ষণ কৰা বৃহৎ অঞ্চল । |
ই তুলনামূলকভাৱে সৰু অঞ্চল । | ই এক অতি বৃহৎ সুৰক্ষিত অঞ্চল । |
মূলতঃ বন্যপ্ৰাণীৰ সুৰক্ষাৰ বাবে নিৰ্মিত । | জৈৱ বৈচিত্ৰ্য আৰু সেই অঞ্চলৰ সংস্কৃতিৰ ৰক্ষণাবেক্ষণৰ বাবে নিৰ্মিত । |
(খ) চিৰিয়াখানা আৰু অভয়াৰণ্য।
উত্তৰ:
| চিৰিয়াখানা (Zoo) | অভয়াৰণ্য (Sanctuary) |
ই এক কৃত্ৰিম আৱাসস্থান য’ত প্ৰাণীক আৱদ্ধ ঠাইত ৰখা হয় । | ই প্ৰাণীবোৰৰ নিজা প্ৰাকৃতিক আৱাসস্থান । |
প্ৰাণীবোৰ আৱদ্ধ হৈ থাকে আৰু মানুহৰ তত্ত্বাৱধানত থাকে । | প্ৰাণীবোৰে মুক্তভাৱে আৰু কোনো বাধা নোহোৱাকৈ বিচৰণ কৰিব পাৰে । |
ই মানৱনিৰ্মিত কৃত্ৰিম পৰিৱেশ । | ই প্ৰাকৃতিক পৰিৱেশ । |
(গ) লুপ্তপ্ৰায় আৰু বিলুপ্ত প্ৰজাতি।
উত্তৰ:
| লুপ্তপ্ৰায় প্ৰজাতি (Endangered Species) | বিলুপ্ত প্ৰজাতি (Extinct Species) |
যিবোৰ প্ৰাণীৰ সংখ্যা অতিশয় কমি গৈছে আৰু বিলুপ্ত হোৱাৰ পথত । | যিবোৰ প্ৰাণী ইতিমধ্যে পৃথিৱীৰ পৰা চিৰদিনৰ বাবে নোহোৱা হৈ গৈছে । |
বাঘ, সোণালী বান্দৰ, এশিঙীয়া গঁড় আদি । | ডাইন'ছ'ৰ । |
এইবোৰৰ খতিয়ান 'ৰেড ডেটা বুক'ত পোৱা যায় । | এইবোৰৰ কোনো জীৱন্ত সদস্য বৰ্তমান পৃথিৱীত নাই । |
(ঘ) উদ্ভিদকুল আৰু প্ৰাণীকুল।
উত্তৰ:
| উদ্ভিদকুল (Flora) | প্ৰাণীকুল (Fauna) |
কোনো এটা নিৰ্দিষ্ট অঞ্চলত পোৱা সকলো ধৰণৰ উদ্ভিদৰ সমষ্টি । | কোনো এটা নিৰ্দিষ্ট অঞ্চলত বাস কৰা সকলো ধৰণৰ প্ৰাণীৰ সমষ্টি । |
শাল, চেগুন, আজাৰ, আমগছ, বট গছ আদি । | বাঘ, হাতী, সোণালী বান্দৰ, হৰিণা, বিভিন্ন চৰাই আদি । |
৩। তলত দিয়াবোৰৰ ওপৰত নিৰ্বনীকৰণৰ প্ৰভাৱসমূহ আলোচনা কৰা।
(ক) বন্যপ্ৰাণী
উত্তৰ:নিৰ্বনীকৰণে বন্যপ্ৰাণীৰ ওপৰত অতি ভয়াবহ প্ৰভাৱ পেলায়। অৰণ্যসমূহ হৈছে বন্যপ্ৰাণীৰ প্ৰাকৃতিক আৱাসস্থান । গছ-গছনি কটাৰ ফলত এই প্ৰাণীসমূহৰ আশ্ৰয়স্থল ধ্বংস হয় আৰু খাদ্যৰ নাটনি ঘটে । আৱাসস্থলৰ ধ্বংস আৰু নতুন প্ৰজাতিৰ প্ৰৱৰ্তনে থলুৱা প্ৰজাতিসমূহৰ স্থিতি বিপদাপন্ন কৰি তোলে । যিবোৰ প্ৰাণীৰ সংখ্যা অতিশয় কমি গৈছে সেইবোৰ লুপ্তপ্ৰায় স্তৰ পায়গৈ । বহুতো প্ৰাণীয়ে নিজৰ বাসস্থান হেৰুৱাই লোকালয়লৈ ওলাই আহে আৰু অৱশেষত অস্তিত্বৰ সংকটত পৰে ।
(খ) পৰিৱেশ
উত্তৰ:নিৰ্বনীকৰণে পৰিৱেশৰ ভাৰসাম্যত ব্যাঘাত জন্মায় । ই বায়ুমণ্ডলত প্ৰদূষণৰ মান বৃদ্ধি কৰে । গছ কমি গ’লে সালোক-সংশ্লেষণৰ বাবে ব্যৱহৃত কাৰ্বন-ডাই-অক্সাইডৰ পৰিমাণ হ্ৰাস পায়, যাৰ ফলত বায়ুমণ্ডলত এই গেছৰ মাত্ৰা বৃদ্ধি হয় । ইয়াৰ ফলত গোলকীয় উষ্ণতা বৃদ্ধি হয় । তদুপৰি ই জলচক্ৰৰ বিজুতি ঘটায় আৰু বৰষুণৰ পৰিমাণ কমাই দিয়ে । নিৰ্বনীকৰণে মাটিৰ পানী ধাৰণ ক্ষমতাও হ্ৰাস কৰে ।
(গ) গাঁও (গ্ৰামাঞ্চল)
উত্তৰ:গ্ৰামাঞ্চলৰ কৃষি আৰু অৰ্থনীতি প্ৰকৃতিৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল। নিৰ্বনীকৰণৰ ফলত অধিক ভূমি ক্ষয় হয় আৰু মাটিৰ উৰ্বৰতম স্তৰটো আঁতৰি যায় । ইয়াৰ ফলত সাৰুৱা ভূমি মৰুভূমিলৈ পৰিৱৰ্তিত হয়, যাক মৰুভূমিকৰণ বোলা হয় । ইয়াৰ উপৰি গাঁওসমূহত বানপানী আৰু খৰাঙৰ দৰে প্ৰাকৃতিক দুৰ্যোগ বৃদ্ধি পায় । অৰণ্যৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল জনজাতীয় লোকসকলে তেওঁলোকৰ জীৱিকা আৰু খাদ্যৰ সন্ধানত সমস্যাৰ সন্মুখীন হয় ।
(ঘ) নগৰ (চহৰাঞ্চল)
উত্তৰ: নগৰীয়া জীৱনত নিৰ্বনীকৰণে প্ৰত্যক্ষ প্ৰদূষণৰ সৃষ্টি কৰে । গছ-গছনিৰ অভাৱত চহৰৰ বায়ুমণ্ডলত কাৰ্বন-ডাই-অক্সাইড বৃদ্ধি হয় আৰু অক্সিজেনৰ মাত্ৰা কমি যায় । গছ কমি যোৱাৰ বাবে নগৰ অঞ্চলত ভূ-গৰ্ভস্থ পানীৰ স্তৰ যথেষ্ট পৰিমাণে কমি যায় । ইয়াৰ ফলত খোৱা পানীৰ সংকট গা কৰি উঠে। তদুপৰি গোলকীয় উষ্ণতা বৃদ্ধিয়ে চহৰৰ গৰম অসহ্য কৰি তোলে আৰু চহৰীয়া স্বাস্থ্যৰ ওপৰত বিৰূপ প্ৰভাৱ পেলায় ।
(ঙ) পৃথিৱী
উত্তৰ:গোটেই পৃথিৱীৰ বাবে নিৰ্বনীকৰণ এক ডাঙৰ ভাবুকি । ই গোলকীয় উষ্ণতা বৃদ্ধি কৰি মেৰু অঞ্চলৰ বৰফ গলাই সাগৰৰ জলপৃষ্ঠ বঢ়াই দিব পাৰে । নিৰ্বনীকৰণৰ ফলত পৃথিৱীৰ জৈৱ বৈচিত্ৰ্যতা ধ্বংস হয় । ই বায়ুমণ্ডলৰ জলচক্ৰ সলনি কৰি দিয়ে, যাৰ ফলত কোনো ঠাইত প্ৰচণ্ড বানপানী আৰু কোনো ঠাইত তীব্ৰ খৰাং হয় । ইয়াৰ ফলত মাটিৰ গুণাগুণ সলনি হয় আৰু পৃথিৱীখন ক্ৰমান্বয়ে মানুহৰ বাসৰ অনুপযোগী হৈ পৰে ।
(চ) উত্তৰ প্ৰজন্ম
উত্তৰ:আমি যদি বৰ্তমানৰ হাৰত গছ কাটি থাকোঁ, তেন্তে উত্তৰ প্ৰজন্মই এক ভয়ংকৰ পৰিৱেশৰ সন্মুখীন হ’ব । তেওঁলোকে বিশুদ্ধ বায়ু, পৰ্যাপ্ত পানী আৰু প্ৰাকৃতিক সম্পদৰ অভাৱত ভুগিব । অৰণ্যৰ পৰা পোৱা লাগতিয়াল দ্ৰব্য যেনে কাঠ, কাগজ আৰু ঔষধৰ নাটনি হ’ব । আমি যদি আমাৰ সেউজ সম্পদ তেওঁলোকৰ বাবে থৈ যাব খোজোঁ, তেন্তে অধিক গছ ৰোপণ কৰাটোৱেই একমাত্ৰ বিকল্প । অন্যথা উত্তৰ প্ৰজন্মই কেৱল এক প্ৰদূষিত পৃথিৱীহে উপহাৰ পাব।
৪। কি হ’ব পাৰে যদি—
(ক) আমি গছ কাটি থাকোঁ।
উত্তৰ:
১. বায়ুমণ্ডলত কাৰ্বন-ডাই-অক্সাইডৰ পৰিমাণ বৃদ্ধি পাব, কাৰণ উদ্ভিদে সালোক-সংশ্লেষণৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ গছৰ সংখ্যা কমি যাব ।
২. পৃথিৱীত বৃদ্ধি হোৱা উষ্ণতাই জলচক্ৰৰ বিজুতি ঘটাব আৰু ইয়াৰ ফলত বৰষুণৰ পৰিমাণ কমি যাব ।
৩. গোলকীয় উষ্ণতা বৃদ্ধি পাব ।
৪. বৰষুণৰ পৰিমাণ কমি যোৱাৰ ফলত তীব্ৰ খৰাঙৰ সৃষ্টি হ'ব পাৰে ।
৫. গছ কমি যোৱাৰ ফলত অধিক ভূমি ক্ষয় হ’ব আৰু মাটিৰ গুণাগুণ সলনি হ’ব ।
(খ) প্ৰাণীৰ বাসস্থান বাধাগ্রস্ত হয়।
উত্তৰ:
১. বন্যপ্ৰাণীৰ খাদ্য আৰু আশ্ৰয়ৰ উৎস নাইকীয়া হৈ পৰিব, যিটো সিহঁতৰ অস্তিত্বৰ বাবে এক ডাঙৰ ভাবুকি ।
২. প্ৰাণীবোৰে সিহঁতৰ প্ৰাকৃতিক আৱাসস্থানত মুক্তভাৱে বিচৰণ কৰিবলৈ আৰু প্ৰাকৃতিক সম্পদসমূহ ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ অসমৰ্থ হ'ব ।
৩. আৱাসস্থানৰ ধ্বংস আৰু বাধাৰ বাবে বন্যপ্ৰাণীসমূহৰ স্থিতি বিপদাপন্ন বা লুপ্তপ্ৰায় হৈ পৰিব ।
৪. প্ৰাণীবোৰে জীয়াই থাকিবলৈ অসুবিধাৰ সন্মুখীন হ’ব আৰু সিহঁতৰ স্বাভাৱিক বংশবৃদ্ধিত ব্যাঘাত জন্মিব ।
৫. অৱশেষত প্ৰজাতিবোৰ পৃথিৱীৰ পৰা চিৰদিনৰ বাবে বিলুপ্ত হৈ যাব পাৰে ।
(গ) মাটিৰ উৰ্বৰতম স্তৰ উন্মুক্ত হয়।
উত্তৰ:
১. গছ-গছনিৰ অভাৱত মাটিৰ ওপৰৰ স্তৰটো খহি যাব বা বতাহ-পানীয়ে উটুৱাই নিব, যাক ভূমি ক্ষয় বোলা হয় ।
২. মাটিৰ উৰ্বৰতম স্তৰটো আঁতৰি গ’লে তলৰ টান আৰু শিলাময় স্তৰটো ওলাই পৰিব ।
৩. এই উন্মুক্ত মাটিত জৈৱ মৃত্তিকা বা হিউমাছৰ পৰিমাণ অতি কমি যাব ।
৪. মাটিৰ উৰ্বৰতা আৰু পানী ধাৰণ ক্ষমতা যথেষ্ট হ্ৰাস পাব ।
৫. সাৰুৱা ভূমি ক্ৰমান্বয়ে মৰুভূমিলৈ পৰিৱৰ্তিত হ’ব, যাক মৰুভূমিকৰণ বোলে ।
৫। চমু উত্তৰ দিয়া—
(ক) আমি কিয় জৈৱ বৈচিত্ৰ্যতা সংৰক্ষণ কৰিব লাগে?
উত্তৰ: পৰিৱেশৰ ভাৰসাম্য ৰক্ষা কৰিবলৈ আৰু মানৱ জাতিৰ অস্তিত্ব সুৰক্ষিত কৰিবলৈ জৈৱ বৈচিত্ৰ্যতা সংৰক্ষণ কৰা অপৰিহাৰ্য ।
(খ) সংৰক্ষিত অৰণ্যবোৰো বন্যপ্ৰাণীৰ বাবে সম্পূৰ্ণ নিৰাপদ নহয়। কিয়?
উত্তৰ: কাৰণ অৰণ্যৰ ওচৰে-পাঁজৰে থকা একাংশ মানুহে অবৈধ বেদখল কৰে আৰু চোৰাং চিকাৰীয়ে প্ৰাণী চিকাৰ কৰে ।
(গ) কিছুমান জনজাতীয় লোক অৰণ্যৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল। কেনেদৰে?
উত্তৰ: তেওঁলোকে খাদ্য, ইন্ধন হিচাপে কাঠ, ঔষধ আৰু বাসস্থানৰ বাবে সম্পূৰ্ণৰূপে অৰণ্যৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰে ।
(ঘ) নিৰ্বনীকৰণৰ কাৰণ আৰু পৰিণতি কি?
উত্তৰ: কাৰণ: কৃষিকাৰ্যৰ বাবে ভূমি আহৰণ, গৃহ আৰু কাৰখানা নিৰ্মাণ আদি ।
পৰিণতি: গোলকীয় উষ্ণতা বৃদ্ধি, বানপানী, খৰাং আৰু মৰুভূমিকৰণ ।
(ঙ) ৰেড ডেটা বুক কি?
উত্তৰ: ই হৈছে সকলো লুপ্তপ্ৰায় প্ৰাণী আৰু উদ্ভিদৰ খতিয়ান বা তালিকা ৰখা এখন সমল-পুথি ।
(চ) প্ৰব্ৰজন/পৰিভ্ৰমণ বুলিলে কি বুজা?
উত্তৰ: প্ৰজনন বা প্ৰতিকূল জলবায়ুৰ পৰা ৰক্ষা পাবলৈ কোনো প্ৰজাতিৰ জীৱই নিজৰ আৱাসস্থানৰ পৰা অন্য দূৰ ঠাইলৈ কৰা সাময়িক যাত্ৰাক প্ৰব্ৰজন বোলে ।
৬। কাৰখানা আৰু বাসস্থানৰ বাঢ়ি অহা চাহিদা পূৰণ কৰাৰ বাবে গছবোৰ অবিৰতভাৱে কটা হয়। এনে ধৰণৰ প্ৰকল্পৰ বাবে গছ কটা বিবেচনেনে? আলোচনা কৰা আৰু এটা চমু টোকা প্ৰস্তুত কৰা।
উত্তৰ: কাৰখানা আৰু বাসস্থানৰ চাহিদা পূৰণৰ বাবে গছ কটাটো কোনো কাৰণতে যুক্তিসংগত নহয় । যদিও ঔদ্যোগিকীকৰণ আৰু নগৰীকৰণে অৰ্থনৈতিক বিকাশ আনে, ইয়াৰ ফলত হোৱা নিৰ্বনীকৰণে মানৱ জাতিৰ কল্যাণ আৰু অস্তিত্ব ৰক্ষাৰ বাবে অপৰিহাৰ্য উদ্ভিদ আৰু প্ৰাণীকুলক ধ্বংস কৰে । অৰণ্য ধ্বংস কৰাৰ ফলত পৰিৱেশৰ ভাৰসাম্য বিঘ্নিত হয়, গোলকীয় উষ্ণতা বৃদ্ধি পায় আৰু বায়ুমণ্ডলত কাৰ্বন-ডাই-অক্সাইডৰ পৰিমাণ বাঢ়ি যায় । ইয়াৰ ফলত প্ৰাকৃতিক দুৰ্যোগ যেনে বানপানী আৰু খৰাঙৰ সম্ভাৱনা বৃদ্ধি পায় । যদি আমি কেৱল উন্নয়নৰ স্বাৰ্থত গছ কাটি থাকোঁ, তেন্তে ভৱিষ্যতে আমি বিশুদ্ধ অক্সিজেন, পানী আৰু অৰণ্যৰ পৰা পোৱা প্ৰাকৃতিক সম্পদসমূহৰ তীব্ৰ নাটনিৰ সন্মুখীন হ’ম । গতিকে, বহনক্ষম উন্নয়নৰ বাবে গছ কটাৰ পৰিবৰ্তে বিকল্প ভূমি ব্যৱহাৰ আৰু অধিক বৃক্ষৰোপণৰ (Reforestation) ওপৰত গুৰুত্ব দিয়াটো অত্যন্ত প্ৰয়োজনীয় ।
৭। তোমাৰ এলেকাৰ সেউজ সম্পদৰ ৰক্ষণাবেক্ষণৰ বাবে তুমি কেনেদৰে অৰিহণা যোগাবা? তুমি গ্ৰহণ কৰা কাৰ্য পদ্ধতিৰ এখন তালিকা প্ৰস্তুত কৰা।
উত্তৰ: আমাৰ এলেকাৰ সেউজ সম্পদসমূহ ৰক্ষা কৰাটো আমাৰ সকলোৰে দায়িত্ব। ইয়াৰ বাবে মই গ্ৰহণ কৰিব পৰা কাৰ্য পদ্ধতিসমূহ হ’ল:
অধিক বৃক্ষৰোপণ: প্ৰতিটো বিশেষ দিনত বা খালী থকা ঠাইত স্থানীয় প্ৰজাতিৰ গছপুলি ৰোপণ কৰা ।
সজাগতা সৃষ্টি: বন্ধু-বান্ধৱী আৰু আত্মীয়সকলক গছৰ গুৰুত্ব আৰু ইয়াৰ সুফলসমূহৰ বিষয়ে বুজাই দিয়া ।
কাগজ সঞ্চয়: কাগজৰ অপব্যয় ৰোধ কৰা, কাৰণ কাগজ তৈয়াৰ কৰিবলৈ বহুতো পৈণত গছৰ প্ৰয়োজন হয় ।
গছ কটা প্ৰতিৰোধ: কোনোৱে বিনা কাৰণত গছ কাটিলে সেই বিষয়ে স্থানীয় কৰ্তৃপক্ষক জনোৱা বা বাধা দিয়া।
পৰিচৰ্যা: কেৱল গছ ৰোপণ কৰাই নহয়, সেইবোৰ ডাঙৰ নোহোৱালৈকে সঠিক যত্ন লোৱা।
উপহাৰ হিচাপে গছ: জন্মদিন বা আন অনুষ্ঠানত আনক গছপুলি উপহাৰ হিচাপে দিয়া।
আইনৰ প্ৰতি সন্মান: চৰকাৰী বনাঞ্চল সংৰক্ষণ আইনসমূহ মানি চলা ।
৮। নিৰ্বনীকৰণে কিদৰে বৰষুণৰ পৰিমাণ হ্রাস কৰে? ব্যাখ্যা কৰা।
উত্তৰ: নিৰ্বনীকৰণে বৰষুণৰ পৰিমাণ হ্ৰাস কৰাত প্ৰত্যক্ষ প্ৰভাৱ পেলায়। উদ্ভিদসমূহে সালোক-সংশ্লেষণৰ বাবে বায়ুমণ্ডলৰ পৰা কাৰ্বন-ডাই-অক্সাইড শোষণ কৰে । যেতিয়া গছৰ সংখ্যা কমি যায়, বায়ুমণ্ডলত কাৰ্বন-ডাই-অক্সাইডৰ পৰিমাণ বৃদ্ধি পায় । এই কাৰ্বন-ডাই-অক্সাইডে পৃথিৱীৰ পৰা প্ৰতিফলিত হোৱা তাপৰ ৰশ্মিবোৰ ধৰি ৰাখে, যাৰ ফলত গোলকীয় উষ্ণতা বৃদ্ধি পায় । পৃথিৱীত বৃদ্ধি হোৱা এই উষ্ণতাই স্বাভাৱিক জলচক্ৰৰ বিজুতি ঘটায় । যেতিয়া জলচক্ৰৰ ধাৰা সলনি হয়, তেতিয়া বৰষুণৰ পৰিমাণ ক্ৰমান্বয়ে কমি যায় । তদুপৰি গছ-গছনিৰ বাষ্পীভৱন প্ৰক্ৰিয়াৰ অভাৱত বায়ুমণ্ডলত জলীয় বাষ্পৰ পৰিমাণ হ্ৰাস পায়, যিয়ে বৰষুণ হোৱাত বাধাৰ সৃষ্টি কৰে। এনেদৰে নিৰ্বনীকৰণে পৰিৱেশত খৰাঙৰ সৃষ্টি কৰিব পাৰে ।
৯। তোমাৰ ৰাজ্যৰ ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যানসমূহ বিচাৰি উলিওৱা। ভাৰতবৰ্ষৰ পৰিলেখন মানচিত্ৰত এইবোৰ চিনাক্ত কৰা আৰু এইবোৰৰ অৱস্থান দেখুওৱা।
উত্তৰ: অসমত বৰ্তমান সাতখন ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান আছে। তোমালোকৰ পাঠ্যপুথিৰ তথ্য অনুসৰি মূল কেইখনমান হ'ল:
১. কাজিৰঙা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান: ই গোলাঘাট আৰু নগাঁও জিলাত অৱস্থিত । ই এশিঙীয়া গঁড়ৰ বাবে বিখ্যাত ।
২. মানাহ ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান: ই বাগসা আৰু চিৰাং জিলাত অৱস্থিত । ই এক বিশ্ব ঐতিহ্য ক্ষেত্ৰ ।
৩. নামেৰি ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান: ই শোণিতপুৰ জিলাত অৱস্থিত ।
৪. ওৰাং (ৰাজীৱ গান্ধী) ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান: ই শোণিতপুৰ আৰু দৰং জিলাত অৱস্থিত ।
৫. ডিব্ৰু-চৈখোৱা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান: ই ডিব্ৰুগড় আৰু তিনিচুকীয়া জিলাত অৱস্থিত ।
৬. ৰাইমনা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান: ই কোকৰাঝাৰ জিলাত অৱস্থিত ।
৭. দিহিং পাটকাই ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান: ই ডিব্ৰুগড় আৰু তিনিচুকীয়া জিলাত অৱস্থিত । ভাৰতবৰ্ষৰ মানচিত্ৰত অসম উত্তৰ-পূব দিশত অৱস্থিত। এই উদ্যানসমূহ ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰ উত্তৰ আৰু দক্ষিণ পাৰে অৱস্থিত।
১০। কাগজ কিয় সঞ্চয় কৰিব লাগে? তুমি কেনেদৰে কাগজ সঞ্চয় কৰা তাৰ এখন তালিকা প্ৰস্তুত কৰা।
উত্তৰ: কাগজ সঞ্চয় কৰাটো অতি প্ৰয়োজনীয় কাৰণ এক টন কাগজ তৈয়াৰ কৰিবলৈ প্ৰায় ১৭ জোপা পৈণত গছৰ প্ৰয়োজন হয় । কাগজ সঞ্চয় কৰিলে আমি কেৱল গছবোৰকেই নহয়, লগতে কাগজ তৈয়াৰ কৰাত ব্যৱহৃত শক্তি, পানী আৰু ক্ষতিকাৰক ৰাসায়নিক দ্ৰব্যৰ পৰিমাণো হ্ৰাস কৰিব পাৰোঁ ।
মই কাগজ সঞ্চয় কৰাৰ বাবে গ্ৰহণ কৰা পদ্ধতিসমূহ হ’ল:
কাগজৰ সদায় দুয়োপাৰ ব্যৱহাৰ কৰোঁ।
পুৰণি বহীৰ খালী থকা পাতবোৰ 'ৰাফ' কামৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰোঁ।
ব্যৱহৃত কাগজ পুনৰাবৰ্তনৰ (Recycle) বাবে পঠাওঁ, কাৰণ এখন কাগজ ৫ ৰ পৰা ৭ বাৰ পৰ্যন্ত পুনৰ ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰি ।
ডিজিটেল মাধ্যম ব্যৱহাৰ কৰি কাগজৰ ব্যৱহাৰ কমাবলৈ চেষ্টা কৰোঁ।
বন্ধু-বান্ধৱীক কাগজ অপচয় নকৰিবলৈ উৎসাহিত কৰোঁ।
অনাৱশ্যকভাৱে কাগজ ফালি নেপেলাওঁ।
উদ্ভিদ আৰু প্ৰাণীৰ সংৰক্ষণ অধ্যায়ৰ ১০০ টা MCQ প্ৰশ্ন