অ নু শী ল নী

শুদ্ধ উত্তৰ বাছি উলিওৱা :

১। ব্ৰিটিছে জয়ন্তীয়া ৰাজ্যৰ ৰজা ৰাজেন্দ্ৰ সিংহ/গোবিন্দ চন্দ্ৰ/ তিৰৎ সিঙক চিলেটলৈ নিৰ্বাসন দিছিল।

উত্তৰ: ব্ৰিটিছে জয়ন্তীয়া ৰাজ্যৰ ৰজা ৰাজেন্দ্ৰ সিংহক চিলেটলৈ নিৰ্বাসন দিছিল।

২। অসমৰ শেষ আহোম ৰজা আছিল চন্দ্ৰকান্ত সিংহ / কমলেশ্বৰ সিংহ/পুৰন্দৰ সিংহ/যোগেশ্বৰ সিংহ।

উত্তৰ: অসমৰ শেষ আহোম ৰজা আছিল পুৰন্দৰ সিংহ।

৩। তিৰৎ সিং খাচী/মণিপুৰী/জয়ন্তীয়া দেশপ্ৰেমিক আছিল।

উত্তৰ: তিৰৎ সিং এজন খাচী দেশপ্ৰেমিক আছিল।

চমু উত্তৰৰ প্ৰশ্ন:

১। গোবিন্দ চন্দ্ৰ কোন ৰাজ্যৰ ৰজা আছিল? 

উত্তৰ: গোবিন্দ চন্দ্ৰ কাছাৰ ৰাজ্যৰ ৰজা আছিল।

২। ডেভিড স্কট কোন আছিল? 

উত্তৰ: ডেভিড স্কট আছিল ব্ৰিটিছ ইষ্ট ইণ্ডিয়া কোম্পানীৰ এজন সুদক্ষ বিষয়া আৰু গৱৰ্ণৰ জেনেৰেলৰ এজেন্ট। তেওঁ ১৮২০ চনত ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকা তথা পূব সীমান্ত অঞ্চলৰ দায়িত্বভাৰ গ্ৰহণ কৰিছিল।

৩। ডেভিড স্কটৰ পৰৱৰ্তী কমিছনাৰ কোন আছিল? 

উত্তৰ: ডেভিড স্কটৰ পৰৱৰ্তী স্থায়ী কমিছনাৰ আছিল ৰবাৰ্টচন।

৪। তিৰৎ সিং কোন ৰাজ্যৰ চিয়েম আছিল? 

উত্তৰ: তিৰৎ সিং খাচী পাহাৰৰ অন্তৰ্গত নংখৌ (Nongkhlaw) ৰাজ্যৰ চিয়েম আছিল।

৫। মটক ৰাজ্যৰ ৰজাৰ উপাধিটো কি আছিল? 

উত্তৰ: মটক ৰাজ্যৰ ৰজাৰ উপাধি আছিল বৰ সেনাপতি।

৬। জেন্কিন্সৰ পৰামৰ্শ অনুসৰি কোনে সিংহাসন হেৰুৱাইছিল? 

উত্তৰ: জেন্কিন্সৰ পৰামৰ্শ আৰু প্ৰতিবেদনৰ ভিত্তিত আহোম ৰজা পুৰন্দৰ সিংহই ১৮৩৮ চনত সিংহাসন হেৰুৱাইছিল।

৭। জেন্কিন্সে নামনি অসমক কি কি জিলাত ভাগ কৰিছিল? 

উত্তৰ: জেন্কিন্সে নামনি অসমক তিনিখন জিলাত ভাগ কৰিছিল— গোৱালপাৰা, কামৰূপ আৰু দৰং।

৮। ব্ৰিটিছে কাক পঞ্চাশ টকীয়া বৃত্তি দি কাছাৰ দখল কৰিছিল? 

উত্তৰ: ব্ৰিটিছে কাছাৰৰ শেষ ৰজা গোবিন্দ চন্দ্ৰৰ মৃত্যুৰ পিছত তেওঁৰ সেনাপতি তুলাৰামক উত্তৰ কাছাৰৰ শাসনকৰ্তা হিচাপে স্বীকৃতি দিছিল যদিও পৰৱৰ্তী সময়ত তুলাৰামৰ পুত্ৰসকলৰ দিনত ব্ৰিটিছে সমগ্ৰ কাছাৰ নিজৰ দখললৈ আনে।

ৰচনা ধৰ্মী প্ৰশ্ন

১। ডেভিড স্কটৰ ৰাজহ নীতি কেনে আছিল?

উত্তৰ: ডেভিড স্কটৰ ৰাজহ নীতি আছিল ব্ৰিটিছ ইষ্ট ইণ্ডিয়া কোম্পানীৰ স্বাৰ্থৰক্ষাৰ বাবে কৰা এক প্ৰশাসনিক প্ৰচেষ্টা। তেওঁ উজনি আৰু নামনি অসমৰ বাবে দুটা পৃথক ৰাজহ পদ্ধতি প্ৰৱৰ্তন কৰিছিল। উজনি অসমত তেওঁ পুৰণি পাইক প্ৰথা আঁতৰাই প্ৰতিজন পাইকৰ পৰা তিনি টকা হাৰে খাজনা আদায় কৰিছিল। এই কামৰ বাবে তেওঁ জনাৰ্দন বৰবৰুৱাৰ দৰে আহোম বিষয়াক নিয়োগ কৰিছিল। নামনি অসমত তেওঁ পুৰণি পৰগনা ব্যৱস্থা বাহাল ৰাখি চৌধুৰী, পাটোৱাৰী আৰু ঠাকুৰীয়াৰ দৰে খাজনা সংগ্ৰহকাৰী কৰ্মচাৰী নিয়োগ কৰিছিল।

স্কটে কেৱল খেতিৰ মাটিয়েই নহয়, বৰঞ্চ বিভিন্ন বৃত্তিৰ লোক যেনে— তাঁতী, সোণাৰী, কঁহাৰ আৰু মাছমৰীয়াসকলৰ ওপৰতো বিত্তীয় কৰ বহুৱাইছিল। আনকি ধৰ্মীয় কামৰ বাবে দিয়া কৰমুক্ত দেৱোত্তৰ আৰু ব্ৰহ্মোত্তৰ মাটিৰ ওপৰতো তেওঁ 'বৰঙণি' নামৰ এক আধা অংশ কৰ নিৰূপণ কৰিছিল। তেওঁৰ দিনত কেপ্তেইন মেথিউজৰ তত্ত্বাৱধানত মাটিৰ জৰীপ কৰি বস্তী, ৰূপিত আৰু ফৰিঙতি মাটিত ভাগ কৰা হৈছিল। এই ৰাজহ সংগ্ৰহৰ মূল উদ্দেশ্য আছিল কোম্পানীৰ বাবে অধিক মূলধন আহৰণ কৰা।

২। ডেভিড স্কটৰ প্ৰশাসনৰ কালত বিচাৰৰ ক্ষেত্ৰত কেনে ব্যৱস্থা গ্ৰহণ কৰা হৈছিল?

উত্তৰ: ডেভিড স্কটে অসমত ব্ৰিটিছ প্ৰশাসনৰ পাতনি মেলাৰ সময়ত বিচাৰ বিভাগতো গুৰুত্বপূৰ্ণ সংস্কাৰ সাধন কৰিছিল। তেওঁ বুজিছিল যে হঠাতে নতুন পদ্ধতি প্ৰৱৰ্তন কৰিলে ৰাইজৰ মাজত বিৰূপ প্ৰতিক্ৰিয়া হ'ব পাৰে, সেয়ে তেওঁ আহোম বিষয়া আৰু স্থানীয় লোকক বিচাৰ প্ৰক্ৰিয়াত জড়িত কৰিছিল। সাধাৰণ দেৱানী আৰু ফৌজদাৰী গোচৰসমূহ নিষ্পত্তিৰ বাবে তেওঁ স্থানীয় লোকৰ সহায়ত কেইবাখনো 'পঞ্চায়ত' গঠন কৰিছিল।

গুৰুতৰ অপৰাধসমূহৰ বিচাৰ কৰিছিল কমিছনাৰৰ সহকাৰী বিষয়াসকলে পঞ্চায়তৰ সহযোগত। যদি কোনো পক্ষ পঞ্চায়তৰ বিচাৰত সন্তুষ্ট নহৈছিল, তেওঁলোকে কমিছনাৰৰ ওচৰত আপীল কৰিব পাৰিছিল। স্কটে উজনি অসমৰ দেৱানী বিচাৰৰ দায়িত্ব দিছিল লম্বোদৰ বৰফুকনক, আনহাতে ফৌজদাৰী গোচৰসমূহ ইংৰাজ বিষয়াসকলে নিজে সুধিছিল। নামনি অসমত দুখন দেৱানী আৰু এখন ফৌজদাৰী আদালত স্থাপন কৰা হৈছিল। ইয়াৰ উপৰি পুলিচ বিভাগকো তেওঁ কটকটীয়া কৰিছিল যাতে শান্তি-শৃংখলা অটুট থাকে। স্কটৰ এই বিচাৰ ব্যৱস্থাই পৰম্পৰাগত আৰু আধুনিক ব্ৰিটিছ আইনৰ এক মিশ্ৰণ আছিল।

৩। ৰবাৰ্টচনৰ দিনৰ ৰাজহ ব্যৱস্থা কেনে ধৰণৰ আছিল।

উত্তৰ: ডেভিড স্কটৰ মৃত্যুৰ পিছত ৰবাৰ্টচনে ১৮৩২ চনত কমিছনাৰ হিচাপে কাৰ্যভাৰ গ্ৰহণ কৰি ৰাজহ ব্যৱস্থাত অধিক শৃংখলাবদ্ধ আৰু কঠোৰ পৰিৱৰ্তন আনিছিল। তেওঁৰ সংস্কাৰৰ মূল বৈশিষ্ট্য আছিল মাটিৰ গুণাগুণ নিৰ্ধাৰণ কৰি খাজনাৰ হাৰ নিৰ্দিষ্ট কৰা। ৰাজহ সংগ্ৰহৰ নামত চলা শোষণ বন্ধ কৰিবলৈ তেওঁ কৃষকৰ নাম-ঠিকনা, মাটিৰ পৰিমাণ আৰু প্ৰকাৰ আদি তথ্য লিপিবদ্ধ কৰাৰ প্ৰথা আৰম্ভ কৰিছিল।

ৰবাৰ্টচনে কৃষকসকলক তেওঁলোকৰ মাটিৰ সবিশেষ আৰু দিবলগীয়া খাজনা উল্লেখ কৰি চৰকাৰী নথি বা 'পট্টা' দিয়াৰ নিয়ম কৰিছিল। ইয়াৰ লগতে কৃষকক ৰাজহ দানৰ ৰচিদ দিয়াটোও বাধ্যতামূলক কৰিছিল যাতে কৰ্মচাৰীসকলে দুৰ্নীতি কৰিব নোৱাৰে। তেওঁ মাটিৰ খাজনাৰ উপৰি ঘৰ কৰ, কোৰ কৰ আৰু নাঙল কৰ আগৰ দৰেই বাহাল ৰাখিছিল। তেওঁৰ এই ব্যৱস্থাসমূহৰ ফলত ৰাজকোষত জমা হোৱা ধনৰ পৰিমাণ যথেষ্ট বৃদ্ধি পাইছিল। লগতে ৰাজহ বিষয়াসকলৰ ওপৰত কঠোৰ নিয়ন্ত্ৰণ ৰাখি তেওঁলোকক কালেক্টৰক নজনোৱাকৈ কোনো শাস্তি বা জৰিমনা বিহাৰ ক্ষমতাৰ পৰা বিৰত ৰাখিছিল।

৪। মেজৰ জেন্কিন্সে অসমৰ বাবে কি কি কল্যাণমূলক আঁচনি গ্ৰহণ কৰিছিল?

উত্তৰ: মেজৰ জেন্কিন্সক এজন অন্যতম কৰ্মকুশলী ইংৰাজ বিষয়া হিচাপে গণ্য কৰা হয় যিয়ে অসমৰ বিকাশৰ বাবে বহুতো কল্যাণমূলক আঁচনি গ্ৰহণ কৰিছিল। তেওঁৰ শাসনকালত অসমৰ চাহ, কয়লা আৰু তেল উদ্যোগৰ বিকাশৰ ভেটি স্থাপন হৈছিল। তেওঁ অসমত আধুনিক শিক্ষাৰ প্ৰসাৰৰ বাবে গুৱাহাটী আৰু শিৱসাগৰত ইংৰাজী মাধ্যমৰ বিদ্যালয় স্থাপন কৰিছিল। তেওঁ স্থানীয় লোকৰ উন্নতি বিচাৰিছিল আৰু বংগৰ আমোলা নিযুক্তিৰ বিৰোধিতা কৰিছিল।

প্ৰশাসনিক সংস্কাৰৰ উপৰি জেন্কিন্সৰ দিনতে ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীত প্ৰথমবাৰৰ বাবে ভাপ জাহাজৰ প্ৰচলন হৈছিল, যিয়ে যাতায়াত আৰু বাণিজ্যত এক বিপ্লৱৰ সূচনা কৰিছিল। তেওঁ অসমৰ লগত বংগৰ বাণিজ্য সুগম কৰিবলৈ সীমান্ত চকীসমূহ উঠাই দিছিল আৰু বাট-পথৰ উন্নতিৰ বাবে কাম কৰিছিল। অৱশ্যে তেওঁৰ একাংশ নীতি, যেনে— কানি খেতি বন্ধ কৰি চৰকাৰী কানি বিক্ৰী কৰা আৰু অধিক কৰ আৰোপ কৰা কাৰ্যই থলুৱা লোকক আৰ্থিকভাৱে জুৰুলা কৰিছিল। তথাপিও শিক্ষা আৰু উদ্যোগৰ ক্ষেত্ৰত তেওঁৰ অৱদান উল্লেখযোগ্য আছিল।

৫। জেন্কিন্সে কেনেকৈ অসমক বিভিন্ন জিলাত বিভক্ত কৰিছিল।

উত্তৰ: মেজৰ জেন্কিন্সে প্ৰশাসনিক সুবিধাৰ বাবে অসমক কেইবাখনো জিলাত বিভক্ত কৰিছিল। তেওঁ নামনি অসমক তিনিখন প্ৰধান জিলাত ভাগ কৰিছিল— গোৱালপাৰা, কামৰূপ আৰু দৰং। তেওঁ প্ৰতিখন জিলাৰ বাবে একোজন ইংৰাজ বিষয়া আৰু তেওঁক সহায় কৰিবলৈ মৌজাদাৰ তথা স্থানীয় বিষয়া নিয়োগ কৰিছিল। তেওঁ মৌজাবোৰৰ পৰিচালনাৰ বাবে যোগ্য ব্যক্তিক দায়িত্ব দি সমাজত শ্ৰেণী বৈষম্য হ্ৰাস কৰিবলৈ চেষ্টা কৰিছিল।

উজনি অসমৰ ক্ষেত্ৰত জেন্কিন্সে ১৮৩৮ চনত আহোম ৰজা পুৰন্দৰ সিংহক সিংহাসনচ্যুত কৰি তেওঁৰ ৰাজ্যখন ব্ৰিটিছৰ পোনপটীয়া শাসনলৈ আনে। এই ৰাজ্যখনক তেওঁ শিৱসাগৰ আৰু লক্ষীমপুৰ নামৰ দুখন নতুন জিলাত পৰিণত কৰে। ইয়াৰ উপৰি জেন্কিন্সে যোৰহাটৰ পৰা জিলাৰ সদৰ কাৰ্যালয় শিৱসাগৰলৈ স্থানান্তৰ কৰিছিল, কাৰণ তেওঁৰ মতে শিৱসাগৰৰ যাতায়াত ব্যৱস্থা অধিক উন্নত আছিল। ইয়াৰ উপৰি কাছাৰ দখল কৰাৰ পিছত ব্ৰিটিছে ইয়াকো এখন জিলা হিচাপে গঢ়ি তুলিছিল। এইদৰে তেওঁ সমগ্ৰ ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকা আৰু সংলগ্ন অঞ্চলসমূহক এক সুশৃংখল জিলা প্ৰশাসনৰ অধীনলৈ আনিছিল।

৬। তিৰৎ সিং কোন আছিল। তেওঁ কিয় ব্ৰিটিছৰ বিৰোধী হৈছিল?

উত্তৰ: তিৰৎ সিং আছিল খাচী পাহাৰৰ অন্তৰ্গত নংখৌ (Nongkhlaw) ৰাজ্যৰ এজন দেশপ্ৰেমিক 'চিয়েম' বা ৰজা। তেওঁ আছিল এজন সাহসী নেতা যিয়ে খাচীসকলৰ স্বাধীনতা ৰক্ষাৰ বাবে ব্ৰিটিছৰ বিৰুদ্ধে যুঁজ দিছিল। ব্ৰিটিছে ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকা দখল কৰাৰ পিছত সুৰমা উপত্যকাৰ সৈতে সংযোগ স্থাপন কৰিবলৈ খাচী পাহাৰৰ মাজেৰে এটা পথ নিৰ্মাণ কৰিব বিচাৰিছিল। প্ৰথম অৱস্থাত তিৰৎ সিঙে এই পথ সাজিবলৈ অনুমতি দিছিল যদিও পিছলৈ তেওঁ ব্ৰিটিছৰ বিৰোধী হৈ পৰে।

তেওঁ ব্ৰিটিছৰ বিৰোধী হোৱাৰ মূল কাৰণ আছিল ব্ৰিটিছৰ বিশ্বাসঘাতকতা আৰু খাচীসকলৰ স্বাধীনতা খৰ্ব হোৱাৰ শংকা। ব্ৰিটিছে ৰাণী ৰাজ্যৰ বিৰুদ্ধে হোৱা যুদ্ধত তিৰৎ সিঙক সহায় কৰাৰ পৰিৱৰ্তে বিপক্ষকহে সহায় কৰিছিল। তদুপৰি, পথ নিৰ্মাণ সম্পূৰ্ণ হ'লে খাচী পাহাৰ ব্ৰিটিছৰ অধীনলৈ যাব আৰু তেওঁলোকৰ পৰম্পৰাগত শাসন নোহোৱা হ'ব বুলি খাচী মুখীয়ালসকলে বুজি উঠিছিল। এই অপমান আৰু স্বাধীনতা হেৰুওৱাৰ ভয়ত ১৮২৯ চনত তিৰৎ সিঙে ব্ৰিটিছৰ ওপৰত আক্ৰমণ চলায়। যদিও তেওঁ ১৮৩৩ চনলৈকে তীব্ৰ প্ৰতিৰোধ গঢ়ি তুলিছিল, শেষত পৰাজিত হৈ আত্মসমৰ্পণ কৰিবলগীয়া হয়।

চমুটোকা লিখা :

(১) তুলাৰাম সেনাপতি

উত্তৰ: তুলাৰাম সেনাপতি আছিল কাছাৰৰ ৰজা গোবিন্দ চন্দ্ৰৰ এজন শক্তিশালী সেনাপতি। ১৮৩০ চনত গোবিন্দ চন্দ্ৰৰ মৃত্যুৰ পিছত তেওঁ সমগ্ৰ কাছাৰ অঞ্চল দাবী কৰিছিল, কিন্তু ব্ৰিটিছে তেওঁক কেৱল উত্তৰ কাছাৰৰ কৰতলীয়া শাসক হিচাপেহে স্বীকৃতি দিছিল। তেওঁৰ মৃত্যুৰ পিছত তেওঁৰ দুই পুত্ৰ নকুল ৰাম বৰ্মন আৰু ব্ৰজনাথ বৰ্মনৰ মাজত বিবাদৰ সৃষ্টি হয়। এই বিবাদ আৰু চুবুৰীয়া নগাৰ সৈতে হোৱা সংৰ্ঘৰ সুযোগ লৈ ব্ৰিটিছে কাছাৰৰ শাসন নিজৰ হাতলৈ নিয়ে। ইয়াৰ জৰিয়তে কাছাৰত ব্ৰিটিছৰ পোনপটীয়া আধিপত্য প্ৰতিষ্ঠা হয়।

(২) পুৰন্দৰ সিংহ

উত্তৰ: পুৰন্দৰ সিংহ আছিল অসমৰ শেষ আহোম ৰজা। ১৮৩৩ চনত ব্ৰিটিছে মটক আৰু শদিয়াৰ বাহিৰে সমগ্ৰ উজনি অসম পুৰন্দৰ সিংহক শাসন কৰিবলৈ দিছিল। ইয়াৰ বিনিময়ত তেওঁ ব্ৰিটিছক বছৰি ৫০,০০০ টকা কৰ দিবলগীয়া হৈছিল। কিন্তু মানৰ আক্ৰমণত বিধ্বস্ত হোৱা ৰাজ্যৰ পৰা ইমান বিশাল পৰিমাণৰ কৰ সংগ্ৰহ কৰাটো তেওঁৰ বাবে অসম্ভৱ হৈ পৰিছিল। ফলস্বৰূপে তেওঁৰ প্ৰশাসনত শিথিলতা দেখা দিয়ে। ১৮৩৮ চনত ব্ৰিটিছে তেওঁক কু-শাসন আৰু কৰ দিব নোৱাৰাৰ অজুহাতত সিংহাসনচ্যুত কৰে আৰু তেওঁৰ ৰাজ্য ব্ৰিটিছৰ পোনপটীয়া শাসনৰ অধীনলৈ আনে।

(৩) তিৰৎ সিং

উত্তৰ: তিৰৎ সিং খাচী পাহাৰৰ অন্তৰ্গত নংখৌ (Nongkhlaw) ৰাজ্যৰ এজন সাহসী চিয়েম বা দেশপ্ৰেমিক নেতা আছিল। ব্ৰিটিছে খাচী পাহাৰৰ মাজেৰে পথ নিৰ্মাণ কৰিবলৈ বিচৰাত তেওঁ প্ৰথমে সন্মতি দিছিল যদিও পিছলৈ ব্ৰিটিছৰ প্ৰকৃত উদ্দেশ্য বুজি উঠি ইয়াৰ বিৰোধিতা কৰে। ব্ৰিটিছে ৰাণী ৰাজ্যৰ বিৰুদ্ধে যুদ্ধত সহায় নকৰাত আৰু খাচীসকলৰ স্বাধীনতা খৰ্ব হোৱাৰ শংকাত ১৮২৯ চনত তেওঁ ব্ৰিটিছৰ ওপৰত সশস্ত্ৰ আক্ৰমণ চলায়। ১৮৩৩ চনলৈকে তেওঁ ব্ৰিটিছৰ বিৰুদ্ধে তীব্ৰ যুঁজ দিছিল, কিন্তু অৱশেষত পৰাজিত হৈ আত্মসমৰ্পণ কৰে আৰু ব্ৰিটিছে খাচী পাহাৰ দখল কৰে।

(৪) গোমধৰ কোঁৱৰ

উত্তৰ: গোমধৰ কোঁৱৰ আছিল অসমত ব্ৰিটিছ প্ৰশাসনৰ বিৰুদ্ধে থিয় দিয়া প্ৰথমগৰাকী আহোম ৰাজপৰিয়ালৰ কোঁৱৰ। ১৮২৮ চনত তেওঁ ব্ৰিটিছৰ বিৰুদ্ধে সশস্ত্ৰ বিদ্ৰোহৰ সূচনা কৰিছিল। ধনঞ্জয় আৰু জীউৰাম দুলীয়া বৰুৱাৰ সহায়ত তেওঁ নিজকে স্বৰ্গদেউ বুলি ঘোষণা কৰিছিল। কিন্তু ব্ৰিটিছ বাহিনীয়ে তৎক্ষণাত এই বিদ্ৰোহ দমন কৰে আৰু তেওঁক বন্দী কৰে। বিচাৰত ডেভিড স্কটে তেওঁক সাত বছৰৰ বাবে কাৰাবাস দিয়ে। তেওঁ নগা পাহাৰলৈ পলাই যাবলৈ চেষ্টা কৰিছিল যদিও পুনৰ ধৰা পৰি ৰংপুৰ কাৰাগাৰত বন্দী হৈ থাকিবলগীয়া হয়।

(৫) ব্ৰিটিছৰ চিংফৌ ৰাজ্য দখল

উত্তৰ: চিংফৌসকল আছিল মটক ৰাজ্যৰ পূবত থকা ন-দিহিং আৰু টেঙাপানী নদীৰ মাজৰ সমভূমি অঞ্চলৰ বাসিন্দা। তেওঁলোকৰ মুখীয়ালজনক 'গাম' বোলা হৈছিল। প্ৰথম অৱস্থাত গামসকলে ব্ৰিটিছৰ বশ্যতা স্বীকাৰ কৰি চুক্তি কৰিছিল। কিন্তু পৰৱৰ্তী সময়ত আহোম ডা-ডাঙৰীয়াসকলৰ উচতনিত চিংফৌসকলে ব্ৰিটিছ বিৰোধী ষড়যন্ত্ৰত লিপ্ত হয়। এই খবৰ পাই ব্ৰিটিছ বিষয়া নিউভিলে চিংফৌসকলৰ বিৰুদ্ধে সামৰিক অভিযান চলায়। তীব্ৰ সংৰ্ঘৰ অন্তত ব্ৰিটিছে বিদ্ৰোহীসকলক দমন কৰে আৰু সমগ্ৰ চিংফৌ ৰাজ্য নিজৰ আধিপত্যলৈ আনে।

(৬) ব্ৰিটিছৰ জয়ন্তীয়া ৰাজ্য দখল।

উত্তৰ: জয়ন্তীয়া ৰাজ্যৰ ৰজা ৰাজেন্দ্ৰ সিংহৰ সৈতে ব্ৰিটিছৰ ৰাজনৈতিক সু-সম্পৰ্ক আছিল যদিও মানৰ আক্ৰমণৰ সময়ত তেওঁ ব্ৰিটিছক আশা কৰা মতে সহায় কৰা নাছিল। ইয়াৰ উপৰি জয়ন্তীয়াসকলে ব্ৰিটিছ অধিকৃত অঞ্চলত উপদ্ৰৱ কৰা বুলি অভিযোগ উঠিছিল। ১৮৩২ চনত জয়ন্তীয়া ৰজাৰ নিৰ্দেশত চাৰিজন ব্ৰিটিছ লোকক বলি দিয়াৰ ঘটনাই পৰিস্থিতি অধিক উত্তপ্ত কৰি তোলে। ১৮৩৫ চনত কেপ্তেইন লিষ্টাৰে জয়ন্তীয়া ৰাজ্য দখল কৰে। ৰজা ৰাজেন্দ্ৰ সিংহক চিলেটলৈ নিৰ্বাসন দিয়া হয় আৰু এজন পলিটিকেল এজেণ্টৰ জৰিয়তে ব্ৰিটিছে জয়ন্তীয়া ৰাজ্যৰ প্ৰশাসন চলাবলৈ লয়।