পাঠটিৰ চমু সাৰাংশ:
এই পাঠটিত উনবিংশ শতিকাৰ শেষৰ পৰা বিংশ শতিকাৰ শেষলৈকে অসমীয়া চুটিগল্পৰ ক্ৰমবিকাশৰ এক দীঘলীয়া ইতিহাস আলোচনা কৰা হৈছে। ১৮৮৯ চনত ‘জোনাকী’ আলোচনীৰ জৰিয়তে সাহিত্যৰথী লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ হাতত অসমীয়া চুটিগল্পৰ আনুষ্ঠানিক জন্ম হয়। ইয়াৰ পিছত ‘আৱাহন’ যুগত গল্পই মনস্তাত্ত্বিক আৰু ফ্ৰয়োডীয় তত্ত্বৰ সাৰ্থক প্ৰয়োগেৰে এক নতুন মাত্ৰা লাভ কৰে। দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধৰ পৰৱৰ্তী সময়ত ‘ৰামধেনু’ আলোচনীক কেন্দ্ৰ কৰি অসমীয়া গল্পৰ ‘সোণালী যুগ’ৰ সূচনা হয়, য’ত মানৱতাবাদ, অস্তিত্ববাদ আৰু আধুনিক শৈলীয়ে প্ৰাধান্য পায়। শেষৰ পিনে, ১৯৮০-২০০০ খ্ৰীষ্টাব্দৰ উত্তাল ৰাজনৈতিক পৰিস্থিতি, সন্ত্ৰাসবাদ আৰু গোলকীকৰণৰ প্ৰভাৱত অসমীয়া চুটিগল্পই এক বলিষ্ঠ সামাজিক বাস্তৱবাদক সাৱটি এক পূৰ্ণাংগ ৰূপ ধাৰণ কৰে।
অতি চমু প্ৰশ্নোত্তৰ :
প্ৰশ্ন ১: অসমীয়া সাহিত্যৰ প্ৰথম আধুনিক চুটিগল্প হিচাপে কোনটো গল্পক স্বীকৃতি দিয়া হৈছে?
উত্তৰ: সাহিত্যৰথী লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাদেৱৰ দ্বাৰা ৰচিত ‘কন্যা’ নামৰ গল্পটোক অসমীয়া সাহিত্যৰ প্ৰথম আধুনিক চুটিগল্প হিচাপে গণ্য কৰা হয়।
প্ৰশ্ন ২: অসমীয়া চুটিগল্পৰ আনুষ্ঠানিক জন্ম দিয়া যুগান্তকাৰী আলোচনীখনৰ নাম কি আছিল?
উত্তৰ: ১৮৮৯ চনত কলিকতাৰ (বৰ্তমান কলকাতা) পৰা প্ৰকাশিত হোৱা ‘জোনাকী’ আলোচনীখনেই আছিল অসমীয়া চুটিগল্পৰ জন্মদাত্ৰী।
প্ৰশ্ন ৩: লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ প্ৰথম চুটিগল্প সংকলনখনিৰ নাম কি আৰু ই কেতিয়া প্ৰকাশ পাইছিল?
উত্তৰ: বেজবৰুৱাদেৱৰ প্ৰথম গল্প সংকলনখনিৰ নাম ‘সুৰভি’, যিখন ১৯০৯ চনত প্ৰকাশ হৈছিল।
প্ৰশ্ন ৪: ‘আৱাহন’ যুগৰ চুটিগল্পৰ মূল প্ৰধান বৈশিষ্ট্য কি আছিল?
উত্তৰ: ‘আৱাহন’ যুগৰ গল্পসমূহৰ মূল বৈশিষ্ট্য আছিল ফ্ৰয়েডীয় মনোবিশ্লেষণ, মধ্যবিত্ত সমাজৰ জটিলতা আৰু নৰ-নাৰীৰ মনস্তাত্ত্বিক সম্পৰ্কৰ বলিষ্ঠ উপস্থাপন।
প্ৰশ্ন ৫: অসমীয়া চুটিগল্পৰ ইতিহাসত কাৰ গল্পক প্ৰথমবাৰৰ বাবে ‘সমাজবাদী বাস্তৱবাদ’ৰ প্ৰতিফলন বুলি কোৱা হয়?
উত্তৰ: গল্পকাৰ হালিৰাম ডেকা আৰু পৰৱৰ্তী সময়ত চৈয়দ আব্দুল মালিকৰ প্ৰাৰম্ভিক গল্পসমূহত সমাজবাদী বাস্তৱবাদৰ সাৰ্থক প্ৰতিফলন ঘটিছিল।
প্ৰশ্ন ৬: বিংশ শতিকাৰ চল্লিশৰ দশকত প্ৰকাশিত কোনখন আলোচনীত প্ৰগতিশীল আৰু মাৰ্ক্সবাদী ভাৱধাৰাৰ গল্পই প্ৰাণ পাইছিল?
উত্তৰ: হেমাংগ বিশ্বাস আৰু ভবানন্দ দত্তৰ সম্পাদনাত প্ৰকাশ পোৱা ‘জয়ন্তী’ আলোচনীত।
প্ৰশ্ন ৪: ‘সাধুকথাৰ কুকি’ নামৰ বিখ্যাত গল্প সংকলনটিৰ স্ৰষ্টা কোন?
উত্তৰ: অসমীয়া চুটিগল্পৰ অন্যতম প্ৰৱৰ্তক আৰু বিশিষ্ট পণ্ডিত বাণীকান্ত কাকতি।
প্ৰশ্ন ৮: ড° ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়াৰ গল্পৰ মূল চালিকা শক্তি কি আছিল?
উত্তৰ: অসমৰ মধ্যবিত্ত সমাজৰ ঘৰুৱা জীৱনৰ নিখুঁত চিত্ৰণ আৰু চৰিত্ৰসমূহৰ অন্তৰ্নিহিত মানসিক সংঘাত।
প্ৰশ্ন ৯: ‘ৰামধেনু’ যুগৰ এগৰাকী প্ৰখ্যাত মহিলা গল্পকাৰৰ নাম উল্লেখ কৰা।
উত্তৰ: ‘চিৰাজ’ আদি কালজয়ী গল্পৰ স্ৰষ্টা মামণি ৰয়ছম গোস্বামী (ড° ইন্দিৰা গোস্বামী)।
প্ৰশ্ন ১০: নগেন শইকীয়াৰ চুটিগল্পৰ এটি অনন্য আৰু ব্যতিক্ৰমী ধাৰা কি আছিল?
উত্তৰ: তেওঁৰ গল্পত মানুহৰ অস্তিত্ববাদী সংকট আৰু জীৱনৰ একাকীত্বক এক দাৰ্শনিক দৃষ্টিভংগীৰে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।
প্ৰশ্ন ১১: সৌৰভ কুমাৰ চলিহাৰ কোনটো গল্পৰ বাবে তেওঁক অসমীয়া আধুনিক চুটিগল্পৰ ধাৰাবাহিকতাত এক ‘বিপ্লৱী কণ্ঠ’ বুলি জনা যায়?
উত্তৰ: তেওঁৰ সৰ্বপ্ৰথম সাৰ্থক আধুনিক নগৰীয়া পটভূমিৰ গল্প ‘অশান্ত ইলেকট্ৰন’।
প্ৰশ্ন ১২: আশী আৰু নব্বৈৰ দশকৰ অসমীয়া গল্পৰ এটি অন্যতম সামাজিক বিষয় কি আছিল?
উত্তৰ: সেই সময়ছোৱাৰ অসমৰ উগ্ৰপন্থী সমস্যা, ৰাজনৈতিক অস্থিৰতা আৰু জাতীয় আন্দোলনৰ কুপ্ৰভাৱ।
প্ৰশ্ন ১৩: ‘একাটি নহৰু’ গল্প সংকলনটিৰ ৰচক কোন?
উত্তৰ: বিশিষ্ট ঔপন্যাসিক তথা গল্পকাৰ মহিম বৰা।
প্ৰশ্ন ১৪: ২০০০ খ্ৰীষ্টাব্দৰ সমসাময়িক কালৰ এগৰাকী উল্লেখযোগ্য আৰু শক্তিশালী গল্পকাৰৰ নাম লিখা।
উত্তৰ: মনোজ কুমাৰ গোস্বামী অথবা অনুৰাধা শৰ্মা পূজাৰী।
প্ৰশ্ন ১৫: অসমীয়া চুটিগল্পত আঞ্চলিক পটভূমি আৰু জনজাতীয় জীৱনৰ সাৰ্থক প্ৰয়োগ কোনে কৰিছিল?
উত্তৰ: কথাশিল্পী মেদিনী চৌধুৰী আৰু ৰংবং তেৰাং।
চমু প্ৰশ্নোত্তৰ :
প্ৰশ্ন ১: অনা-অসমীয়া পটভূমিত ৰচিত লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ দুটা উল্লেখযোগ্য গল্পৰ নাম লিখা।
উত্তৰ: বেজবৰুৱাদেৱে কেৱল অসমৰে নহয়, বৰং বহিঃৰাজ্যৰ পটভূমিতো সুন্দৰ গল্প ৰচনা কৰিছিল। তেনে দুটা গল্প হৈছে— ওড়িশাৰ পটভূমিত ৰচিত ‘ধোঁৱাখোয়া’ আৰু ‘ভোকেন্দ্ৰ বৰুৱা’।
প্ৰশ্ন ২: ‘জোনাকী’ যুগৰ চুটিগল্পৰ দুটা প্ৰধান সীমাবদ্ধতা বা বৈশিষ্ট্য উল্লেখ কৰা।
উত্তৰ:
(ক) এই যুগৰ গল্পসমূহত আধুনিক চুটিগল্পৰ কটকটীয়া গাঁথনিতকৈ সাধুকথাৰ গুণগত প্ৰভাৱ বেছিকৈ আছিল।
(খ) চৰিত্ৰসমূহৰ মনস্তাত্ত্বিক বিশ্লেষণতকৈ বাহ্যিক ঘটনাৰ বৰ্ণনা আৰু সংস্কাৰমুখী চিন্তাই প্ৰাধান্য লাভ কৰিছিল।
প্ৰশ্ন ৩: লক্ষ্মীধৰ শৰ্মাৰ গল্পৰ মূল আদৰ্শ আৰু বৈশিষ্ট্য কি আছিল?
উত্তৰ: লক্ষ্মীধৰ শৰ্মাৰ গল্পৰ মূল বৈশিষ্ট্য আছিল সমাজৰ সংস্কাৰমুক্ত চিন্তা আৰু নাৰী মুক্তিৰ জয়গান। তেওঁৰ গল্পত তদানীন্তন অসমীয়া সমাজৰ বিধৱা সমস্যা আৰু নাৰীৰ মনৰ অবদমিত আকাংক্ষাক নিৰ্ভীকভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।
প্ৰশ্ন ৪: ‘আৱাহন’ যুগৰ চুটিগল্পই অসমীয়া সাহিত্যলৈ অনা দুটা ডাঙৰ পৰিৱৰ্তন কি আছিল?
উত্তৰ: প্ৰথমতে, এই যুগে গল্পক সাধুকথাৰ গণ্ডীৰ পৰা সম্পূৰ্ণ মুক্ত কৰি আধুনিক ৰূপ দিয়ে। দ্বিতীয়তে, ফ্ৰয়েডৰ মনস্তত্ত্বৰ প্ৰয়োগেৰে নৰ-নাৰীৰ গোপন মানসিক তথা যৌন জটিলতাসমূহক গল্পৰ মজিয়ালৈ আনিবলৈ সক্ষম হয়।
প্ৰশ্ন ৫: চৈয়দ আব্দুল মালিকৰ চুটিগল্পৰ দুটা অনন্য দিশ বা শৈলী আলোচনা কৰা।
উত্তৰ: মালিকৰ গল্পৰ প্ৰধান দিশ দুটা হ’ল— সমাজৰ তেনেই নিম্নবৰ্গৰ (যেনে: ড্ৰাইভৰ, ভিক্ষাৰী, বেশ্যা) মানুহৰ প্ৰতি থকা অপৰিসীম সহানুভূতি আৰু তেওঁৰ গল্পৰ কাব্যিক তথা মায়াময় ভাষা-শৈলী।
প্ৰশ্ন ৬: ‘ৰামধেনু’ যুগক অসমীয়া চুটিগল্পৰ ‘সোণালী যুগ’ বুলি কিয় কোৱা হয়?
উত্তৰ: কাৰণ এই যুগত বিৰেন্দ্ৰ কুমাৰ ভট্টাচাৰ্য, সৌৰভ কুমাৰ চলিহা, মহিম বৰা আদিৰ দৰে বহুতো প্ৰতিভাশালী গল্পকাৰৰ জন্ম হৈছিল, যিসকলে বিশ্ব সাহিত্যৰ নান্দনিক চেতনাৰে অসমীয়া গল্পৰ আংগিক আৰু বিষয়বস্তুক এক আন্তৰ্জাতিক মানদণ্ডলৈ উন্নীত কৰিছিল।
প্ৰশ্ন ৭: সৌৰভ কুমাৰ চলিহাৰ গল্পৰ আংগিক বা গাঁথনিগত নতুনত্ব কি আছিল?
উত্তৰ: চলিহাৰ গল্পত পৰম্পৰাগত কাহিনী কৱনৰ ৰীতি ভংগ কৰি ‘ষ্ট্ৰীম অব কনচিয়াচনেচ’ (Stream of Consciousness) বা চেতনাস্ৰোত পদ্ধতি ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। লগতে চহৰীয়া যান্ত্ৰিক জীৱনৰ শব্দ আৰু কোলাহলক এক আধুনিক কলাত্মক ৰূপত তেওঁ উপস্থাপন কৰিছিল।
প্ৰশ্ন ৮: মহিম বৰাৰ গল্পত গ্ৰাম্য জীৱনৰ ধেমেলীয়া আৰু কৰুণ ৰূপ কেনেকৈ প্ৰকাশ পাইছে?
উত্তৰ: মহিম বৰাৰ গল্পত অসমৰ গ্ৰাম্য সমাজৰ সৰলতা, লোকভাষাৰ সুপ্ৰয়োগ আৰু এটা মৃদু হাস্যৰসৰ অন্তৰালত লুকাই থকা চৰিত্ৰসমূহৰ মৰ্মান্তিক কৰুণতাক অতি সাৰ্থকভাৱে ফুটাই তোলা হৈছে (যেনে: ‘কাচঁতলিৰ কাণচেৰা’ গল্প)।
প্ৰশ্ন ৯: ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়াৰ গল্পৰ ‘আৱহ সৃষ্টি’ (Atmosphere) আৰু ‘নাটকীয়তা’ৰ বিষয়ে চমুকৈ লিখা।
উত্তৰ: ড° শইকীয়াৰ গল্পৰ চৰিত্ৰ আৰু পৰিৱেশ ইমান জীৱন্ত যে পঢ়ুৱৈয়ে চকুৰ আগত চিনেমাৰ দৰে প্ৰত্যক্ষ কৰিব পাৰে। চুটি আৰু জোখৰ সংলাপ তথা নাটকীয় সমাপ্তি তেওঁৰ গল্পৰ এক বিশেষ ট্ৰেডমাৰ্ক।
প্ৰশ্ন ১০: মামণি ৰয়ছম গোস্বামীৰ গল্পৰ দুটা শক্তিশালী সামাজিক দিশ কি কি?
উত্তৰ:
(ক) ধৰ্মীয় গোড়ামী, শোষণ আৰু পুৰুষতান্ত্ৰিক সমাজ ব্যৱস্থাত নিষ্পেষিত নাৰীৰ কৰুণ আৰ্তনাদ।
(খ) অসমৰ তথা ভাৰতৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ (যেনে: বৃন্দাবন বা কাশ্মীৰ) শ্ৰমিক শ্ৰেণীৰ জীৱনৰ অতি নিষ্ঠুৰ আৰু উলংগ বাস্তৱৰ চিত্ৰণ।
প্ৰশ্ন ১১: যোগেশ দাসৰ গল্পৰ মূল বিষয়বস্তু আৰু দৃষ্টিভংগী কি আছিল?
উত্তৰ: যোগেশ দাসৰ গল্পৰ মূল বিষয় আছিল দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধই অসমীয়া সমাজলৈ কঢ়িয়াই অনা নৈতিক স্খলন আৰু মূল্যবোধৰ অৱক্ষয়। তেওঁৰ দৃষ্টিভংগী আছিল অত্যন্ত মানৱতাবাদী আৰু উদাৰ।
প্ৰশ্ন ১২: সত্তৰৰ দশকৰ অসমীয়া চুটিগল্পত দেখা পোৱা এটা নতুন প্ৰৱণতাৰ বিষয়ে লিখা।
উত্তৰ: সত্তৰৰ দশকত গল্পকাৰসকলে মধ্যবিত্ত সমাজৰ পৰিসীমা অতিক্ৰম কৰি অসমৰ বিভিন্ন শ্ৰমিক, কৃষক আৰু বঞ্চিত সৰ্বহাৰা শ্ৰেণীৰ অৰ্থনৈতিক সংগ্ৰামক মাৰ্ক্সবাদী চেতনাৰে গল্পৰ মূল উপজীৱ্য কৰি তুলিছিল।
প্ৰশ্ন ১৩: শীলভদ্ৰৰ চুটিগল্পৰ দুটা অন্যতম বৈশিষ্ট্য উল্লেখ কৰা।
উত্তৰ: বিশিষ্ট গল্পকাৰ শীলভদ্ৰৰ (ৰেৱতী মোহন দত্তচৌধুৰী) গল্পৰ মূল বৈশিষ্ট্য হ’ল— আড়ম্বৰহীন তেনেই সৰল চুটি বাক্যৰ গাথঁনি আৰু অতীতৰ হেৰাই যোৱা দিনবোৰৰ প্ৰতি থকা এক গভীৰ নষ্টালজিয়া বা অতীত-কাতৰতা।
প্ৰশ্ন ১৪: নব্বৈৰ দশকৰ অসমীয়া চুটিগল্পত নাৰীবাদী চেতনাৰ প্ৰকাশ কেনেকুৱা আছিল?
উত্তৰ: নব্বৈৰ দশকত অনুৰাধা শৰ্মা পূজাৰী, অৰূপা পটংগীয়া কলিতা আদিৰ গল্পত নাৰী কেৱল পুৰুষৰ হাতৰ পুতলা বা সহনশীলতাৰ প্ৰতীক হৈ থকা নাই; বৰং নিজৰ অধিকাৰ, স্বতন্ত্ৰ পৰিচয় আৰু সামাজিক অন্যায়ৰ বিৰুদ্ধে বিদ্ৰোহ কৰিব পৰা একো একোটা বলিষ্ঠ চৰিত্ৰ ৰূপে আত্মপ্ৰকাশ কৰিছে।
প্ৰশ্ন ১৫: ২০০০ খ্ৰীষ্টাব্দৰ ওচৰা-উচৰি সময়ৰ অসমীয়া গল্পত গোলকীকৰণৰ (Globalization) প্ৰভাৱ কেনেকৈ পৰিছিল?
উত্তৰ: গোলকীকৰণ আৰু ইণ্টাৰনেট বা প্ৰযুক্তিৰ আগমনে মানুহৰ সম্পৰ্কবোৰ ক্ষণস্থায়ী কৰি তুলিছিল। গল্পকাৰসকলে এই যান্ত্ৰিক যুগৰ উপভোক্তাবাদী সংস্কৃতি, মহানগৰীয়া অপৰাধ আৰু যুৱপ্ৰজন্মৰ মানসিক শূন্যতাক অতি সজাগতাৰে গল্পত ৰূপায়িত কৰিবলৈ লৈছিল।
৫ নম্বৰীয়া দীঘল উত্তৰৰ প্ৰশ্নঃ
প্ৰশ্ন ১: অসমীয়া চুটিগল্পৰ উন্মেষ আৰু বিকাশৰ ক্ষেত্ৰত 'জোনাকী' আলোচনীৰ ভূমিকা ঐতিহাসিক দৃষ্টিভংগীৰে আলোচনা কৰা।
উত্তৰ: অসমীয়া চুটিগল্পৰ ধাৰাটো কোনো স্বতঃস্ফূৰ্ত অংকুৰণ নাছিল, ই আছিল উনবিংশ শতিকাৰ শেষৰ পিনে গঢ়ি উঠা এক সচেতন সাহিত্যিক প্ৰয়াস। ১৮৮৯ চনত কলিকতাত (বৰ্তমান কলকাতা) অসমীয়া ভাষা উন্নতি সাধিনী সভাৰ উদ্যোগত প্ৰকাশ পোৱা ‘জোনাকী’ আলোচনীখনে এই ক্ষেত্ৰত মূল অনুঘটকৰ কাম কৰিছিল। পাশ্চাত্যৰ চুটিগল্পৰ আৰ্হিৰে অসমীয়া সমাজখনক সাহিত্যৰ দাপোনত সজাবৰ বাবে 'জোনাকী'য়ে এক নতুন মঞ্চ তৈয়াৰ কৰি দিছিল। লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ দৰে যুগদ্ৰষ্টা সাহিত্যিকে এই আলোচনীৰ পাততে ‘কন্যা’, ‘নিয়ৰ’ আদি গল্পৰে অসমীয়া আধুনিক চুটিগল্পৰ আনুষ্ঠানিক ভেটি স্থাপন কৰিছিল। 'জোনাকী'ৰ জৰিয়তেই প্ৰথমবাৰৰ বাবে সাধুকথাৰ কাল্পনিক পৰিৱেশৰ পৰা আঁতৰি আহি চুটিগল্পই বাস্তৱ জীৱনৰ সুখ-দুখ আৰু সামাজিক দায়বদ্ধতাক সাৱটি ল’বলৈ শিকিছিল। সেয়েহে, অসমীয়া চুটিগল্পৰ ইতিহাসত 'জোনাকী' কেৱল এখন আলোচনী হৈ থকা নাই, ই এক নতুন যুগৰ বাৰ্তাবাহক হিচাপে চিৰকাল চিহ্নিত হৈ থাকিব।
প্ৰশ্ন ২: 'আৱাহন' যুগে অসমীয়া চুটিগল্পৰ আংগিক (Structure) আৰু বিষয়বস্তুলৈ কিদৰে এক বৈপ্লৱিক পৰিৱৰ্তন আনিছিল? বুজাই লিখা।
উত্তৰ: ১৯২৯ চনত দিননাথ শৰ্মাৰ সম্পাদনাত কলিকতাৰ পৰা প্ৰকাশিত 'আৱাহন' আলোচনীৰ আত্মপ্ৰকাশৰ লগে লগে অসমীয়া চুটিগল্পই এক নতুন প্ৰাপ্তবয়স্ক ৰূপ লাভ কৰে। 'জোনাকী' যুগৰ গল্পত থকা সংস্কাৰমুখী বা নীতিশিক্ষামূলক প্ৰৱণতাৰ বিপৰীতে 'আৱাহন' যুগে গল্পক সম্পূৰ্ণ আধুনিক আৰু মনস্তাত্ত্বিক ৰূপ প্ৰদান কৰিলে। এই যুগৰ গল্পৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ পৰিৱৰ্তনটো আছিল বিষয়বস্তুৰ গভীৰতা। বিশ্ববিখ্যাত মনোবিজ্ঞানী চিগমুণ্ড ফ্ৰয়েডৰ মনস্তাত্ত্বিক তত্ত্বৰ প্ৰভাৱত এই যুগৰ গল্পকাৰসকলে (যেনে: লক্ষ্মীধৰ শৰ্মা, বীণা বৰুৱা, দিননাথ শৰ্মা আদি) নর-নাৰীৰ মনৰ জটিলতা, অবদমিত কামনা আৰু প্ৰেমৰ বিচিত্ৰ ৰূপক অতি নিৰ্ভীকভাৱে চিত্ৰিত কৰিছিল। কেৱল সেয়ে নহয়, গল্পৰ আংগিক বা গাঁথনিৰ ক্ষেত্ৰতো কাহিনীৰ নাটকীয়তা, চুটি সংলাপৰ ব্যৱহাৰ আৰু চৰিত্ৰৰ অন্তৰ্দ্বন্দ্বই বিশেষ প্ৰাধান্য পাইছিল। সংক্ষেপে ক’বলৈ গ’লে, 'আৱাহন' যুগে অসমীয়া চুটিগল্পক মধ্যযুগীয় চিন্তাৰ পৰা মুক্ত কৰি গোলকীয় আধুনিকতাৰ সৈতে পৰিচয় কৰাই দিছিল।
প্ৰশ্ন ৩: অসমীয়া চুটিগল্পৰ ইতিহাসত 'ৰামধেনু' যুগৰ ঐতিহাসিক তাৎপৰ্য আৰু ইয়াৰ প্ৰধান বৈশিষ্ট্যসমূহ কি কি আছিল?
উত্তৰ: বিংশ শতিকাৰ দ্বিতীয় অৰ্ধৰ আৰম্ভণিতে, অৰ্থাৎ ১৯৫১ চনত কীৰ্তিনাথ হাজৰিকা আৰু পৰৱৰ্তী সময়ত বীৰেন্দ্ৰ কুমাৰ ভট্টাচাৰ্যৰ সম্পাদনাত প্ৰকাশ পোৱা ‘ৰামধেনু’ আলোচনীক কেন্দ্ৰ কৰি অসমীয়া গল্পৰ ‘সোণালী যুগ’ৰ সূচনা হয়। দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধৰ বিভীষিকা, ১৯৫০ চনৰ বৰভুঁইকপ আৰু দেশ বিভাজনৰ পৰৱৰ্তী সামাজিক অস্থিৰতাই এই যুগৰ গল্পকাৰসকলৰ মানসিকতাক গভীৰভাৱে জোকাৰি গৈছিল। 'ৰামধেনু' যুগৰ গল্পৰ প্ৰধান বৈশিষ্ট্যসমূহ আছিল:
১/ মানৱতাবাদ আৰু অস্তিত্ববাদ: মানুহৰ জীৱনৰ অৰ্থহীনতা, একাকীত্ব আৰু জীয়াই থকাৰ সংগ্ৰামক এক দাৰ্শনিক দৃষ্টিৰে চোৱা হৈছিল।
২/ আংগিকৰ সৰ্বাধুনিক প্ৰয়োগ: পৰম্পৰাগত কাহিনী কোৱাৰ শৈলী সলাই চেতনাস্ৰোত (Stream of Consciousness) আৰু প্ৰতীকবাদৰ প্ৰয়োগ কৰা হৈছিল। সৌৰভ কুমাৰ চলিহাৰ ‘অশান্ত ইলেকট্ৰন’ বা মহিম বৰাৰ ‘কাছাৰীৰ ঘাট’ আদি গল্পই এই যুগতে অসমীয়া গল্পক বিশ্ব সাহিত্যৰ সমকক্ষ কৰি তুলিছিল।
প্ৰশ্ন ৪: কথাশিল্পী চৈয়দ আব্দুল মালিকৰ চুটিগল্পৰ মূল উপজীৱ্য আৰু তেওঁৰ অনন্য সাহিত্যিক শৈলীৰ বিষয়ে এটি মূল্যাংকন আগবঢ়োৱা।
উত্তৰ: অসমীয়া চুটিগল্পৰ ইতিহাসত আটাইতকৈ বেছি গল্প ৰচনা কৰি এই ধাৰাটোক চহকী কৰা বিশিষ্ট কথাশিল্পীগৰাকীয়েই হ’ল চৈয়দ আব্দুল মালিক। মালিকৰ গল্পৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ শক্তি আছিল তেওঁৰ বিশাল জীৱনানুভূতি। তেওঁ কেৱল সমাজৰ উচ্চ বা মধ্যবিত্ত শ্ৰেণীৰ মাজতে আবদ্ধ থকা নাছিল; বৰং ৰাস্তাৰ কাষৰ ভিক্ষাৰী, বেশ্যা, ট্ৰাক ড্ৰাইভৰ বা তেনেই সাধাৰণ শ্ৰমিক শ্ৰেণীৰ মানুহক তেওঁ গল্পৰ নায়ক হিচাপে প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল। তেওঁৰ শৈলী আছিল অত্যন্ত আকৰ্ষণীয় আৰু কাব্যিক। অতি সহজ-সৰল ভাষাৰে এক গভীৰ আৱেগিক পৰিৱেশ সৃষ্টি কৰাত মালিক সিদ্ধহস্ত আছিল। তেওঁৰ গল্পত সমাজবাদী বাস্তৱবাদৰ প্ৰভাৱ স্পষ্ট আছিল, য’ত সমাজৰ ধনী-দুখীয়াৰ বৈষম্যৰ বিৰুদ্ধে এক মৃদু কিন্তু বলিষ্ঠ প্ৰতিবাদ লুকাই আছিল। সমাজৰ একেবাৰে তলৰ স্তৰৰ মানুহখিনিক মৰ্যাদা প্ৰদান কৰা আৰু তেওঁলোকৰ অন্তৰৰ মানৱীয়তাক আৱিষ্কাৰ কৰাটোৱেই আছিল মালিকৰ গল্পৰ মূল উপজীৱ্য।
প্ৰশ্ন ৫: বিংশ শতিকাৰ শেষৰ দুটা দশকত (১৯৮০-২০০০ খ্ৰীষ্টাব্দ) অসমৰ ৰাজনৈতিক আৰু সামাজিক পৰিস্থিতিয়ে চুটিগল্পলৈ কিধৰণৰ পৰিৱৰ্তন আনিছিল? বিশ্লেষণ কৰা।
উত্তৰ: ১৯৮০ চনৰ পৰা ২০০০ খ্ৰীষ্টাব্দলৈকে এই সময়ছোৱা আছিল আধুনিক অসমৰ ইতিহাসৰ আটাইতকৈ উত্তাল আৰু সংকটপূৰ্ণ কাল। ঐতিহাসিক অসম আন্দোলন, উগ্ৰপন্থী সমস্যাৰ উত্থান, সামৰিক বাহিনীৰ নিৰ্যাতন আৰু ভাতৃঘাতী সংঘৰ্ষই অসমীয়া সমাজ জীৱন বিপৰ্যস্ত কৰি তুলিছিল। এই তীব্ৰ সামাজিক অস্থিৰতা আৰু ৰাজনৈতিক মোহাভংগৰ প্ৰত্যক্ষ প্ৰভাৱ সেই সময়ৰ চুটিগল্পত গভীৰভাৱে প্ৰতিফলিত হৈছিল। এই কালছোৱাত গল্পৰ মূল সুৰটো আছিল ক্ষোভ, সংশয় আৰু যন্ত্ৰণা। পুৰণি আদৰ্শবাদৰ অন্ত পৰি গল্পত এক নগ্ন বাস্তৱবাদৰ প্ৰৱেশ ঘটিছিল। এই সময়তে অৰূপা পটংগীয়া কলিতা, মনোজ কুমাৰ গোস্বামী আদি গল্পকাৰসকলে বন্দুকৰ ছায়াত থমকি ৰোৱা মানৱতা, সন্ত্ৰাসবাদৰ কুপ্ৰভাৱত ভাঙি পৰা গ্ৰাম্য অৰ্থনীতি আৰু নাৰীৰ ওপৰত হোৱা হিংসাক অতি মৰ্মান্তিকভাৱে গল্পত ৰূপ দিছিল। লগতে, নব্বৈৰ দশকৰ শেষৰ পিনে গোলকীকৰণৰ (Globalization) ফলত মহানগৰীয়া জীৱনলৈ অহা যান্ত্ৰিকতা আৰু নৈতিক অৱক্ষয়ো এই সময়ৰ গল্পৰ আন এক গুৰুত্বপূৰ্ণ দিশ হৈ পৰিছিল।
পাঠটিৰ চমু সাৰাংশ:
অসমীয়া উপন্যাসৰ ইতিহাস (আৰম্ভণিৰ পৰা ২০০০ খ্ৰীষ্টাব্দলৈকে)" শীর্ষক এই পাঠ্যক্ৰমত অসমীয়া আখ্যান সাহিত্যৰ ক্ৰমবিকাশৰ এক সামগ্রিক ছবি ডাঙি ধৰা হৈছে। ১৮৪৬ চনৰ 'অৰুণোদই' যুগৰ মিছনেৰীসকলৰ গদ্য চৰ্চাৰ পৰা আৰম্ভ কৰি পদ্মানাথ গোহাঞিবৰুৱাৰ প্ৰথম মৌলিক উপন্যাস 'ভানুমতী' (১৮৯২) আৰু ৰজনীকান্ত বৰদলৈৰ ঐতিহাসিক উপন্যাসৰ মাজেৰে এই ধাৰাটি সুপ্ৰতিষ্ঠিত হয়। পৰৱৰ্তী সময়ত বীণা বৰুৱা, চৈয়দ আব্দুল মালিক আৰু ড° বীৰেন্দ্ৰ কুমাৰ ভট্টাচাৰ্যৰ হাতত অসমীয়া উপন্যাসে সামাজিক আৰু ৰাজনৈতিক গভীৰতা লাভ কৰে। বিংশ শতিকাৰ শেষৰফালে হোমেন বৰগোহাঞি আৰু মামণি ৰয়ছম গোস্বামীৰ সৃষ্টিৰ জৰিয়তে ইয়াত মনস্তাত্ত্বিক বিশ্লেষণ, অস্তিত্ববাদ আৰু নাৰী চেতনাৰ এক আধুনিক মাত্ৰা সংযোজিত হয়, যাৰ ফলত ২০০০ চনৰ ভিতৰত অসমীয়া উপন্যাসে এক আন্তর্জাতিক মানদণ্ড লাভ কৰিবলৈ সক্ষম হয়।
অতি চমু প্ৰশ্নোত্তৰ :
প্ৰশ্ন ১: অসমীয়া সাহিত্য জগতৰ সৰ্বপ্ৰথম পূৰ্ণাংগ মৌলিক উপন্যাসখনৰ নাম কি আছিল?
উত্তৰ: পদ্মানাথ গোহাঞিবৰুৱাৰ দ্বাৰা ৰচিত 'ভানুমতী' (১৮৯২ চন) হৈছে অসমীয়া সাহিত্যৰ প্ৰথম পূৰ্ণাংগ মৌলিক উপন্যাস।
প্ৰশ্ন ২: মিৰি জীয়ৰী উপন্যাসখনৰ স্ৰষ্টা কোন আছিল?
উত্তৰ: অসমীয়া জনজাতীয় জীৱনভিত্তিক প্ৰথম উপন্যাস 'মিৰি জীয়ৰী'ৰ স্ৰষ্টা আছিল ৰজনীকান্ত বৰদলৈ।
প্ৰশ্ন ৩: ৰজনীকান্ত বৰদলৈক কিয় 'উপন্যাস সম্ৰাট' বা 'অসমৰ ৱাল্টাৰ স্কট' বুলি কোৱা হয়?
উত্তৰ: অসমৰ জাতীয় বুৰঞ্জীৰ পটভূমিত ধাৰাবাহিকভাৱে উচ্চমানদণ্ডৰ ঐতিহাসিক উপন্যাস সৃষ্টি কৰাৰ বাবে তেওঁক এই সন্মানেৰে বিভূষিত কৰা হয়।
প্ৰশ্ন ৪: খ্ৰীষ্টান মিছনেৰীসকলৰ উদ্যোগত প্ৰকাশিত কোনখন আলোচনীত প্ৰথম অসমীয়া উপন্যাসিকাৰ বীজ অংকুৰিত হৈছিল?
উত্তৰ: ১৮৪৬ চনত শিৱসাগৰৰ পৰা প্ৰকাশিত 'অৰুণোদই' আলোচনীত।
প্ৰশ্ন ৫: ফুলমণি আৰু কৰুণাৰ বিৱৰণ কাৰ দ্বাৰা ৰচিত আৰু এইখন কিয় গুৰুত্বপূৰ্ণ?
উত্তৰ: এইখন হেনা কেথেৰিন মুলেন্সৰ দ্বাৰা মূল বঙালীত ৰচিত আৰু ১৮৫৭ চনত মিছনেৰীসকলৰ দ্বাৰা অনূদিত, যিখনক অসমীয়া উপন্যাসবিকাশৰ প্ৰাক-পৰ্বৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ খোজ মনা হয়।
প্ৰশ্ন ৬: লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাই ৰচনা কৰা একমাত্ৰ ঐতিহাসিক উপন্যাসখনৰ নাম কি?
উত্তৰ: আহোম ৰাজত্বকালৰ পটভূমিত ৰচিত লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ একমাত্ৰ উপন্যাসখন হ’ল 'পদুম কুঁৱৰী' (১৯০৫ চন)।
প্ৰশ্ন ৪: ড° বীৰেন্দ্ৰ কুমাৰ ভট্টাচাৰ্যৰ কোনখন উপন্যাসে অসমীয়া সাহিত্যলৈ প্ৰথমটো জ্ঞানপীঠ বঁটা কঢ়িয়াই আনিছিল?
উত্তৰ: দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ আৰু টাংখুল নগা সমাজৰ পটভূমিত ৰচিত 'মৃত্যুঞ্জয়' উপন্যাসে ১৯৭৯ চনত জ্ঞানপীঠ বঁটা লাভ কৰিছিল।
প্ৰশ্ন ৮: চাহ বাগিচাৰ শ্ৰমিক জীৱনক কেন্দ্ৰ কৰি ৰচিত প্ৰথম উল্লেখযোগ্য অসমীয়া উপন্যাসখন কি?
উত্তৰ: ৰাস্না বৰুৱা ছদ্মনামেৰে বীণা বৰুৱাই (বিৰিঞ্চি কুমাৰ বৰুৱা) ৰচনা কৰা 'জীৱনৰ বাটত' (১৯৪৪ চন)।
প্ৰশ্ন ৯: চৈয়দ আব্দুল মালিকৰ কোনখন উপন্যাসত মহাত্মা গান্ধীৰ আদৰ্শ আৰু ভাৰতৰ স্বাধীনতা আন্দোলনৰ ছবি ফুটি উঠিছে?
উত্তৰ: তেওঁৰ বিখ্যাত উপন্যাস 'ৰথৰ চকৰি ঘূৰে'ত এই সামাজিক-ৰাজনৈতিক পটভূমি সুন্দৰকৈ প্ৰকাশ পাইছে।
প্ৰশ্ন ১০: 'অঘৰী আত্মাৰ কাহিনী' উপন্যাসখনৰ বাবে কোনে সাহিত্য অকাডেমি বঁটা লাভ কৰিছিল?
উত্তৰ: বিশিষ্ট ঔপন্যাসিক চৈয়দ আব্দুল মালিকে ১৯৬৯ চনত এই বঁটা লাভ কৰিছিল।
প্ৰশ্ন ১১: আধুনিক অসমীয়া মনস্তাত্ত্বিক উপন্যাসৰ ধাৰাটোক সুপ্ৰতিষ্ঠিত কৰা দণ্ডীনাথ কলিতাৰ উপন্যাসখনৰ নাম কি?
উত্তৰ: সমাজৰ কুসংস্কাৰ আৰু মানৱ মনৰ সংঘাতক লৈ ৰচিত 'সাধনা' উপন্যাস।
প্ৰশ্ন ১২: মামণি ৰয়ছম গোস্বামীৰ (ড° ইন্দিৰা গোস্বামী) দক্ষিণ কামৰূপৰ সত্ৰীয়া জীৱনৰ ওপৰত আধাৰিত বিখ্যাত উপন্যাসখন কি?
উত্তৰ: 'দঁতাল হাতীৰ উঁয়ে খোৱা হাওদা' (১৯৮৮ চন)।
প্ৰশ্ন ১৩: হোমেন বৰগোহাঞিৰ কোনখন উপন্যাসত এটা নামহীন চৰিত্ৰৰ জৰিয়তে মহানগৰীয়া জীৱনৰ অৱক্ষয় আৰু অস্তিত্বৰ সংকট দেখুওৱা হৈছে?
উত্তৰ: তেওঁৰ বিখ্যাত মনস্তাত্ত্বিক তথা অস্তিত্ববাদী উপন্যাস 'সুবালা'।
প্ৰশ্ন ১৪: উত্তৰ-আধুনিক কালৰ (২০০০ চনৰ পূৰ্বৰ) এগৰাকী প্ৰখ্যাত মহিলা ঔপন্যাসিক অনুৰাধা শৰ্মা পূজাৰীৰ প্ৰথমখন উপন্যাস কি আছিল?
উত্তৰ: কলিকতাৰ মহানগৰীয়া সাংবাদিকতাৰ জীৱনক কেন্দ্ৰ কৰি ৰচিত 'হৃদয় এক বিজ্ঞাপন' (১৯৯৮ চন)।
প্ৰশ্ন ১৫: হীৰেন ভট্টাচাৰ্যই সম্পাদনা কৰা কোনখন আলোচনীত দেৱেন্দ্ৰনাথ আচাৰ্যৰ 'কালপুৰুষ' উপন্যাসখন প্ৰথম ধাৰাবাহিকভাৱে প্ৰকাশ পাইছিল?
উত্তৰ: 'নৱযুগ' নামৰ সাপ্তাহিক আলোচনীত।
চমু প্ৰশ্নোত্তৰ :
প্ৰশ্ন ১: অসমীয়া উপন্যাসবিকাশৰ ইতিহাসত 'অৰুণোদই' যুগৰ গুৰুত্ব দুটা বাক্যত লিখা।
উত্তৰ: 'অৰুণোদই' (১৮৪৬ চন) যুগতেই খ্ৰীষ্টান মিছনেৰীসকলৰ ধৰ্ম প্ৰচাৰৰ উদ্দেশ্যে হ’লেও গদ্য সাহিত্যৰ চৰ্চা আৰম্ভ হৈছিল। এই যুগতে 'ফুলমণি আৰু কৰুণা' বা 'যাত্ৰিকৰ যাত্ৰা'ৰ দৰে কাহিনীমূলক ৰচনাই অসমীয়া সমাজক ভৱিষ্যতৰ পূৰ্ণাংগ উপন্যাস সৃষ্টিৰ এক মজবুত প্ৰাক-প্ৰস্তুতিৰ ভেটি প্ৰদান কৰিছিল।
প্ৰশ্ন ২: ৰজনীকান্ত বৰদলৈৰ 'মিৰি জীয়ৰী' উপন্যাসখনৰ মূল বিষয়বস্তু কি আছিল?
উত্তৰ: এই উপন্যাসখন মিচিং সমাজৰ পৰম্পৰাগত ৰীতি-নীতিৰ আৱেষ্টনীৰ মাজত গঢ়ি উঠা 'জঙ্কি' আৰু 'পানেই'ৰ এক কৰুণ প্ৰেমগাথা। ই কেৱল প্ৰেমৰ কাহিনীয়েই নহয়, বৰঞ্চ তদানীন্তন জনজাতীয় সমাজ ব্যৱস্থা আৰু প্ৰকৃতিৰ এক নিখুঁত দাপোণ।
প্ৰশ্ন ৩: পদ্মানাথ গোহাঞিবৰুৱাৰ 'ভানুমতী' আৰু 'লাহৰী' উপন্যাসদ্বয়ৰ ঐতিহাসিক গুৰুত্ব কি?
উত্তৰ: 'ভানুমতী' (১৮৯২) আৰু 'লাহৰী' (১৮৯৩) ক্ৰমে প্ৰথম আৰু দ্বিতীয় অসমীয়া মৌলিক উপন্যাস। আহোম যুগৰ ঐতিহাসিক পটভূমিত ৰচিত এই উপন্যাস দুখনে অসমীয়া সাহিত্যত আধুনিক আখ্যান ধাৰাৰ আনুষ্ঠানিক সূচনা কৰিছিল আৰু জাতীয় আত্মপৰিচয় গঠনত সহায় কৰিছিল।
প্ৰশ্ন ৪: হিতেশ ডেকাৰ উপন্যাসৰ মূল বৈশিষ্ট্য কি আছিল? দুখন উপন্যাসৰ নাম লিখা।
উত্তৰ: হিতেশ ডেকাৰ উপন্যাসসমূহ আছিল ঘাইকৈ সমাজ সংস্কাৰমূলক, সহজ-সৰল গ্ৰাম্য জীৱনৰ আধাৰত ৰচিত আৰু আদৰ্শবাদী। তেওঁৰ দুখন অতি জনপ্রিয় উপন্যাস হ’ল— 'আজিৰ মানুহ' (১৯৫২) আৰু 'নতুন পথ'।
প্ৰশ্ন ৫: বীণা বৰুৱাৰ 'জীৱনৰ বাটত' উপন্যাসখনক কিয় অসমীয়া গ্ৰাম্য জীৱনৰ মহাকাব্য বোলা হয়?
উত্তৰ: কাৰণ এই উপন্যাসখনত বিংশ শতিকাৰ প্ৰথমাৰ্ধৰ অসমৰ গ্ৰাম্য সমাজ ব্যৱস্থা, কৃষিজীৱী মানুহৰ আচাৰ-ব্যৱহাৰ, উৎসৱ-পাৰ্বন আৰু নাৰীৰ সামাজিক স্থিতি অত্যন্ত নিখুঁত তথা জীৱন্ত ৰূপত চিত্ৰিত কৰা হৈছে।
প্ৰশ্ন ৬: চৈয়দ আব্দুল মালিকৰ উপন্যাসৰ দুটা প্ৰধান শৈল্পিক বৈশিষ্ট্য উল্লেখ কৰা।
উত্তৰ: প্ৰথমতে, তেওঁৰ উপন্যাসত সমাজৰ অৱহেলিত, নিঃস্ব আৰু সাধাৰণ শ্ৰেণীৰ মানুহৰ জীৱন সংগ্ৰাম ফুটি উঠে। দ্বিতীয়তে, চৰিত্ৰসমূহৰ মনস্তাত্ত্বিক বিশ্লেষণ আৰু তেওঁৰ লিখনিত ব্যৱহৃত কাব্যিক গদ্য শৈলীয়ে পঢ়ুৱৈক গভীৰভাৱে আকৰ্ষণ কৰে।
প্ৰশ্ন ৭: ড° বীৰেন্দ্ৰ কুমাৰ ভট্টাচাৰ্যৰ 'ঈয়াৰুইংগম' উপন্যাসখনৰ মূল পটভূমি কি?
উত্তৰ: 'ঈয়াৰুইংগম' (১৯৬০ চন) উপন্যাসখন দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধৰ পৰৱৰ্তী সময়ৰ নগা পাহাৰৰ পটভূমিত ৰচিত। ইয়াত টাংখুল নগা সমাজৰ পৰম্পৰা, উগ্ৰপন্থী ধাৰা আৰু ভাৰতীয় গণতান্ত্ৰিক ব্যৱস্থাৰ মাজৰ সংঘাত তথা নতুন সমাজ গঢ়াৰ (ঈয়াৰুইংগম অৰ্থাৎ জনতাৰ ৰাজত্ব) সপোন অংকন কৰা হৈছে।
প্ৰশ্ন ৮: মেদিনী চৌধুৰীৰ উপন্যাসৰ বৈশিষ্ট্য কি? তেওঁৰ এখন উল্লেখযোগ্য উপন্যাসৰ নাম লিখা।
উত্তৰ: মেদিনী চৌধুৰীৰ উপন্যাসৰ মূল বিশেষত্ব হ’ল ঐতিহাসিক পুনৰ নিৰ্মাণ আৰু জনজাতীয় লোক-সংস্কৃতিৰ অনন্য সমন্বয়। বডো জনগোষ্ঠীৰ পটভূমিত আৰু কোঁচ ৰাজ্যৰ ইতিহাসক কেন্দ্ৰ কৰি ৰচিত তেওঁৰ এখন অন্যতম শ্ৰেষ্ঠ উপন্যাস হ’ল 'অনন্য প্ৰান্তৰ'।
প্ৰশ্ন ৯: হোমেন বৰগোহাঞিৰ 'হালধীয়া চৰায়ে বাওধান খায়' উপন্যাসখনৰ সামাজিক প্ৰাসংগিকতা কি?
উত্তৰ: এই উপন্যাসখনত অসমৰ গ্ৰাম্য সমাজৰ এজন দৰিদ্ৰ খেতিয়ক 'সোণেশ্বৰ'ৰ ভূমি হেৰুওৱাৰ কৰুণ যন্ত্ৰণা ফুটি উঠিছে। ইয়াৰ জৰিয়তে ঔপন্যাসিকজনে সমাজৰ একাংশ চক্ৰান্তকাৰী, মহাজন আৰু দুৰ্নীতিপৰায়ণ প্ৰশাসনৰ দ্বাৰা সৰল খেতিয়কসকল কেনেকৈ শোষিত হয়, তাৰ এক বাস্তৱিক ছবি ডাঙি ধৰিছে।
প্ৰশ্ন ১০: মামণি ৰয়ছম গোস্বামীৰ উপন্যাসত 'নাৰী চেতনা' কেনেকৈ প্ৰকাশ পাইছে সংক্ষেপে বুজাই লিখা।
উত্তৰ: তেওঁৰ উপন্যাসত (যেনে: 'দঁতাল হাতীৰ উঁয়ে খোৱা হাওদা') পিতৃতান্ত্ৰিক সমাজ ব্যৱস্থা, ধৰ্মীয় গোড়ামী আৰু কুসংস্কাৰৰ কবলত পৰি নিষ্পেষিত হোৱা উচ্চবৰ্ণৰ বিধৱা নাৰীৰ মানসিক আৰু শাৰীৰিক যন্ত্ৰণাক অত্যন্ত সাহসিকতাৰে উপস্থাপন কৰা হৈছে, যি পৰম্পৰাৰ বিৰুদ্ধে এক মৌন বিদ্ৰোহ।
প্ৰশ্ন ১১: দেৱেন্দ্ৰনাথ আচাৰ্যৰ ঐতিহাসিক উপন্যাসৰ বিশেষত্ব কি আছিল? তেওঁৰ এখন কালজয়ী উপন্যাসৰ নাম লিখা।
উত্তৰ: দেৱেন্দ্ৰনাথ আচাৰ্যৰ উপন্যাস কেৱল ইতিহাসৰ শুকান তথ্য নহয়, বৰঞ্চ তেওঁ বুৰঞ্জীৰ চৰিত্ৰবোৰক কাল্পনিক আৱেগ আৰু গভীৰ মানৱীয় দৰ্শনেৰে সজীৱ কৰি তুলিছিল। আহোম স্বৰ্গদেউ জয়ধ্বজ সিংহৰ দিনৰ মোগল আক্ৰমণৰ পটভূমিত ৰচিত তেওঁৰ এখন এনে উপন্যাস হ’ল 'কালপুৰুষ'।
প্ৰশ্ন ১২: শীলভদ্ৰৰ (ৰেৱতী মোহন দত্তচৌধুৰী) উপন্যাসৰ দুটা মূল দিশ আলোচনা কৰা।
উত্তৰ: শীলভদ্ৰৰ উপন্যাসসমূহৰ কলেবৰ চুটি হ’লেও ইয়াৰ ব্যঞ্জনধৰ্মিতা গভীৰ। তেওঁ ঘাইকৈ অবিভক্ত গোৱালপাৰা জিলাৰ জমিদাৰী প্ৰথাৰ অৱক্ষয়, পৰিৱৰ্তিত সমাজ ব্যৱস্থা আৰু আধুনিক মানুহৰ যান্ত্ৰিক জীৱনৰ নিসংগতাক অতি সহজ-সৰল অথচ ধাৰাল ভাষাৰে প্ৰকাশ কৰিছিল।
প্ৰশ্ন ১৩: কাঞ্চন বৰুৱাৰ 'অসীমত যাৰ হেৰাল সীমা' উপন্যাসখন অসমীয়া সাহিত্যত কিয় ইমান জনপ্ৰিয়?
উত্তৰ: ১৯৪৫ চনত প্ৰকাশিত এই উপন্যাসখন এখন কাল্পনিক-ৰোমাণ্টিক আৰু ইতিহাসৰ সংমিশ্ৰণত ৰচিত অনবদ্য সৃষ্টি। ইয়াৰ ৰহস্যঘন কাহিনীভাগ, অমৰ প্ৰেমৰ আখ্যান, চৰিত্ৰসমূহৰ ত্যাগ আৰু আকৰ্ষণীয় বৰ্ণনা শৈলীৰ বাবে ই আজিও অসমীয়া পাঠকৰ মাজত অতি জনপ্ৰিয়।
প্ৰশ্ন ১৪: ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়াৰ উপন্যাসত মধ্যবিত্ত সমাজৰ চিত্ৰণ কেনেকৈ ফুটি উঠিছে? এখন উপন্যাসৰ নাম লিখা।
উত্তৰ: ড° ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়াৰ উপন্যাসত অসমৰ চহৰীয়া আৰু অৰ্ধ-চহৰীয়া মধ্যবিত্ত পৰিয়ালৰ ভিতৰুৱা সম্পৰ্ক, নৈতিক সংকট, নাৰী মনৰ জটিলতা আৰু ঘৰুৱা সংঘাতসমূহ অতি সূক্ষ্মভাৱে ধৰা দিয়ে। তেওঁৰ এখন উল্লেখযোগ্য মনস্তাত্ত্বিক উপন্যাস হ’ল 'অন্তৰীপ'।
প্ৰশ্ন ১৫: ফণীন্দ্ৰ কুমাৰ দেৱচৌধুৰীৰ 'অনুৰাধাৰ দেশ' উপন্যাসখনে বিংশ শতিকাৰ শেষৰ দশকত (১৯৯৫-২০০০) যুৱ প্ৰজন্মৰ মাজত কি আলোড়ন সৃষ্টি কৰিছিল?
উত্তৰ: এই উপন্যাসখনত অসমৰ বাহিৰত (যেনে: বম্বে/মুম্বাই বা অসমৰ তেল শোধনাগাৰৰ উচ্চপদস্থ অভিযন্তা আদিৰ পৰিৱেশত) কৰ্মৰত অসমীয়া যুৱকৰ আধুনিক জীৱনশৈলী, কৰ্প’ৰেট সংস্কৃতিৰ মেৰপাক, প্ৰেম আৰু একে সময়তে নিজৰ শিপা বা জন্মভূমিৰ প্ৰতি থকা টানক সুন্দৰকৈ দেখুওৱা হৈছে। ই আধুনিক অসমীয়া যুৱ মানসৰ এক নিখুঁত প্ৰতিচ্ছবি আছিল।
৫ নম্বৰীয়া দীঘল উত্তৰৰ প্ৰশ্নঃ
প্ৰশ্ন ১: অসমীয়া উপন্যাসৰ উন্মেষ বা প্ৰাক-পৰ্বত খ্ৰীষ্টান মিছনেৰীসকলৰ অৱদান আৰু 'অৰুণোদই' যুগৰ ভূমিকা আলোচনা কৰা।
উত্তৰ: অসমীয়া উপন্যাস সাহিত্যৰ জন্ম হঠাতে হোৱা নাছিল, ইয়াৰ অন্তৰালত আছিল উনবিংশ শতিকাৰ দ্বিতীয়াৰ্ধত খ্ৰীষ্টান মিছনেৰীসকলে কৰা ধাৰাবাহিক গদ্য চৰ্চা। ১৮৩৬ চনত ইয়াণ্ডাবু সন্ধিৰ পৰৱৰ্তী সময়ছোৱাত আমেৰিকান বেপ্টিষ্ট মিছনেৰীসকলে অসমলৈ খ্ৰীষ্ট ধৰ্ম প্ৰচাৰৰ উদ্দেশ্যে আহি অসমীয়া ভাষা-সাহিত্যৰ আধুনিকীকৰণৰ সূচনা কৰে। ১৮৪৬ চনত শিৱসাগৰৰ মিছন প্ৰেছৰ পৰা প্ৰকাশিত 'অৰুণোদই' আলোচনীত পোনপ্ৰথমবাৰৰ বাবে কাহিনীধৰ্মী গদ্যৰ চৰ্চা আৰম্ভ হয়।
এই ক্ষেত্ৰত মিছনেৰীসকলৰ উদ্যোগত অনূদিত আৰু প্ৰকাশিত দুখন গ্ৰন্থই অসমীয়া উপন্যাসৰ কুঁহি মেলিছিল— যন বনিয়নৰ 'পিলগ্ৰিমছ প্ৰগ্ৰেছ'-ৰ অসমীয়া ভাঙনি 'যাত্ৰিকৰ যাত্ৰা' আৰু হেনা কেথেৰিন মুলেন্সৰ মূল বঙালী ৰচনাৰ আধাৰত ১৮৫৭ চনত প্ৰকাশিত 'ফুলমণি আৰু কৰুণাৰ বিৱৰণ'। যদিও এইবোৰ পূৰ্ণাংগ উপন্যাস নাছিল আৰু ইয়াৰ মূল উদ্দেশ্য আছিল ধৰ্ম প্ৰচাৰ, তথাপিও এটা নিৰ্দিষ্ট কাহিনীভাগক চৰিত্ৰ আৰু ঘটনাৰ মাজেৰে গদ্য ৰূপত সজাই তোলাৰ যি কলা, সি অসমীয়া লেখকসকলক নতুনকৈ আখ্যান ৰচনা কৰিবলৈ অনুপ্ৰাণিত কৰিছিল। গতিকে, অসমীয়া উপন্যাসৰ ঐতিহাসিক ভেটি নিৰ্মাণত এই মিছনেৰী পৰ্বৰ অৱদান অনন্য আৰু অনস্বীকাৰ্য।
প্ৰশ্ন ২: পদ্মানাথ গোহাঞিবৰুৱাৰ 'ভানুমতী' উপন্যাসখনৰ আধাৰত অসমীয়া মৌলিক উপন্যাসৰ সূচনা পৰ্বৰ এটি মূল্যায়ন আগবঢ়োৱা।
উত্তৰ: ১৮৯২ চনত পদ্মানাথ গোহাঞিবৰুৱাৰ 'ভানুমতী' উপন্যাসখন 'বিজুলী' আলোচনীত ধাৰাবাহিকভাৱে প্ৰকাশ হোৱাৰ লগে লগে অসমীয়া সাহিত্যত আনুষ্ঠানিকভাৱে মৌলিক উপন্যাসৰ সূচনা হয়। ইয়াৰ ঠিক পিছতেই ১৮৯৩ চনত তেওঁৰ দ্বিতীয়খন উপন্যাস 'লাহৰী' প্ৰকাশ পায়। গোহাঞিবৰুৱাই এই উপন্যাসদ্বয়ৰ বাবে পটভূমি হিচাপে বাচি লৈছিল আহোম ৰাজত্বকালৰ অন্তিম সময়ছোৱাৰ ঐতিহাসিক পৰিৱেশ।
'ভানুমতী' উপন্যাসখনৰ মূল বিশেষত্ব হ’ল যে ইয়াত বুৰঞ্জীৰ শুকান তথ্যতকৈ মানৱীয় আৱেগ, প্ৰেম আৰু বিৰহৰ সামাজিক সংঘাতকহে বেছি প্ৰাধান্য দিয়া হৈছিল। আহোম যুগৰ ৰাজনৈতিক অস্থিৰতাৰ মাজত ভানুমতী আৰু চাৰু গোহাঁইৰ কৰুণ প্ৰেমৰ কাহিনীক ঔপন্যাসিকে অতি নাটকীয়ভাৱে সজাই তুলিছিল। যিহেতু সেই সময়ত অসমীয়া সমাজত বঙালী উপন্যাসৰ প্ৰভাৱ আছিল ব্যাপক, তেনেস্থলত গোহাঞিবৰুৱাই থলুৱা ভাষা, ঠাঁচ আৰু অসমীয়া সমাজৰ পৰিৱেশ ব্যৱহাৰ কৰি এক স্বকীয় আখ্যান শৈলীৰ জন্ম দিছিল। প্ৰথম প্ৰচেষ্টা হিচাপে ইয়াত কিছু সাংগঠনিক দুৰ্বলতা বা চৰিত্ৰ চিত্ৰণৰ সৰলতা আছিল যদিও, অসমীয়া জাতীয় সাহিত্যত ঔপন্যাসিক ধাৰা এটাক গঢ়ি তুলিবলৈ 'ভানুমতী'য়ে এক ঐতিহাসিক পথপ্ৰদৰ্শকৰ ভূমিকা পালন কৰিছিল।
প্ৰশ্ন ৩: ৰজনীকান্ত বৰদলৈৰ ঐতিহাসিক উপন্যাসৰ সাধাৰণ বৈশিষ্ট্যসমূহ বিচাৰ কৰি তেওঁক কিয় 'অসমৰ ৱাল্টাৰ স্কট' বোলা হয়, বুজাই লিখা।
উত্তৰ: ৰজনীকান্ত বৰদলৈক অসমীয়া উপন্যাস সাহিত্যৰ প্ৰকৃত প্ৰতিষ্ঠাপক আৰু 'উপন্যাস সম্ৰাট' বুলি গণ্য কৰা হয়। তেওঁ স্কটলেণ্ডৰ বিখ্যাত ঐতিহাসিক ঔপন্যাসিক ছাৰ ৱাল্টাৰ স্কট আৰু বঙালী সাহিত্যৰ বঙ্কিমচন্দ্ৰ চট্টোপাধ্যায়ৰ আদৰ্শৰে অনুপ্ৰাণিত হৈ অসমৰ বুৰঞ্জীক উপন্যাসৰ মাজেৰে জীয়াই তুলিছিল। বৰদলৈৰ ঐতিহাসিক উপন্যাসসমূহৰ (যেনে: 'মনোমতী', 'ৰাধা-ৰুক্মিণীৰ ৰণ', 'দন্দুৱা দ্ৰোহ', 'ৰহদৈ লিগিৰী' আদি) মূল বৈশিষ্ট্য হ’ল ইতিহাস আৰু কল্পনাৰ অপূৰ্ব মিশ্ৰণ।
তেওঁ মূলতঃ আহোম ৰাজত্বৰ পতনৰ যুগ, মানৰ আক্ৰমণ আৰু মোৱামৰীয়া গণবিদ্ৰোহৰ দৰে অসমৰ ইতিহাসৰ আটাইতকৈ কঁপনি তোলা অধ্যায়সমূহক পটভূমি হিচাপে গ্ৰহণ কৰিছিল। বৰদলৈৰ উপন্যাসৰ প্ৰধান গুণসমূহ হ’ল— কৌতূহলপূৰ্ণ কাহিনী বিন্যাস, নাটকীয় মোৰ, দেশপ্ৰেমমূলক ভাবধাৰা আৰু চৰিত্ৰসমূহৰ মনস্তাত্ত্বিক বিশ্লেষণ। তেওঁ ইতিহাসৰ মূল সত্যক বিকৃত নকৰাকৈ তাৰ ফাঁকে ফাঁকে কাল্পনিক চৰিত্ৰ (যেনে: পমিলা, শান্তী আদি) সৃষ্টি কৰি কাহিনীভাগক সৰ্বসাধাৰণ পাঠকৰ বাবে আকৰ্ষণীয় কৰি তুলিছিল। ছাৰ ৱাল্টাৰ স্কটে যেনেকৈ স্কটলেণ্ডৰ জাতীয় ইতিহাসক বিশ্বৰ দৰবাৰত চিনাকি কৰাইছিল, ঠিক তেনেকৈ বৰদলৈয়েও বিপৰ্যস্ত অসমীয়া জাতিক নিজৰ গৌৰৱময় আৰু সংগ্ৰামী ইতিহাসৰ সোঁৱৰণিৰে পুনৰুজ্জীৱিত কৰিছিল। সেইবাবেই তেওঁক 'অসমৰ ৱাল্টাৰ স্কট' আখ্যা দিয়াটো সৰ্বাতোপকৈ যুক্তিপূৰ্ণ।
প্ৰশ্ন ৪: বীণা বৰুৱাৰ 'জীৱনৰ বাটত' উপন্যাসখনত তদানীন্তন অসমীয়া সামাজিক জীৱনৰ কেনে প্ৰতিচ্ছবি ফুটি উঠিছে, বিশ্লেষণ কৰা।
উত্তৰ: বিৰিঞ্চি কুমাৰ বৰুৱাই 'ৰাস্না বৰুৱা' ছদ্মনামেৰে ৰচনা কৰা 'জীৱনৰ বাটত' (১৯৪৪ চন) বিংশ শতিকাৰ অসমীয়া উপন্যাস সাহিত্যৰ এখন অন্যতম শ্ৰেষ্ঠ মহাকাব্যিক কৃতি। এই উপন্যাসখনৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ শক্তি হ’ল ইয়াৰ নিখুঁত আৰু নিভাজ সামাজিক পটভূমি। স্বাধীনতাৰ প্ৰাক-মুহূৰ্তৰ অসমৰ গ্ৰাম্য তথা অৰ্ধ-চহৰীয়া মধ্যবিত্ত সমাজৰ এক জীৱন্ত দাপোণ হৈছে এই উপন্যাসখন।
উপন্যাসখনৰ কেন্দ্ৰীয় চৰিত্ৰ 'প্ৰতিভা'ৰ জীৱন যাত্ৰাৰ মাজেৰে ঔপন্যাসিকে অসমীয়া সমাজৰ সুখ-দুখ, আশা-আকাংক্ষা আৰু নিয়তিৰ ক্ৰুৰ পৰিহাসক অংকন কৰিছে। ইয়াত অসমৰ কৃষিজীৱী সমাজৰ লোক-সংস্কৃতি, বিয়া-সবাহৰ ৰীতি-নীতি, খেতি-বাতিৰ পৰিৱেশৰ লগতে সমাজলৈ লাহে লাহে সোমাই অহা আধুনিক শিক্ষা আৰু চহৰীয়া সভ্যতাৰ প্ৰভাৱ বৰ্ণনা কৰা হৈছে। একে সময়তে, চাহ বাগিচাৰ চাহাব আৰু বনুৱা সমাজৰ জীৱন-যাত্ৰাৰ ছবিও ইয়াত সমান্তৰালভাৱে স্থান পাইছে। চৰিত্ৰসমূহৰ মুখৰ থলুৱা ভাষাৰ ব্যৱহাৰ আৰু গ্ৰাম্য জীৱনৰ সৰলতাক ইমান সুন্দৰকৈ উপস্থাপন কৰা হৈছে যে 'জীৱনৰ বাটত' কেৱল এটা কল্পিত আখ্যান হৈ থকা নাই, বৰঞ্চ ই সেই সময়ৰ সমগ্ৰ অসমীয়া জাতিৰে এক ঐতিহাসিক সামাজিক দস্তাবেজত পৰিণত হৈছে।
প্ৰশ্ন ৫: বিংশ শতিকাৰ উত্তৰ-সত্তৰ (Post-1970) কালছোৱাত অসমীয়া উপন্যাসলৈ অহা পৰিৱৰ্তনৰ ধাৰা আৰু নতুন মাত্ৰা সম্পৰ্কে চমুকৈ আলোচনা কৰা।
উত্তৰ: ১৯৭০ খ্ৰীষ্টাব্দৰ পৰৱৰ্তী সময়ছোৱা অসমীয়া উপন্যাস ইতিহাসৰ এক অত্যন্ত গুৰুত্বপূৰ্ণ আৰু পৰীক্ষামূলক যুগ আছিল। এই সময়ছোৱাত উপন্যাসসমূহ পূৰ্বৰ পৰম্পৰাগত ৰোমাণ্টিক ধাৰা বা কেৱল সৰল সমাজ-চিত্ৰণৰ পৰা আঁতৰি আহি এক গোলকীয় আৰু আধুনিক মানৱীয় দৃষ্টিভংগী গ্ৰহণ কৰে। উত্তৰ-সত্তৰ দশকৰ উপন্যাসৰ প্ৰধান পৰিৱৰ্তনসমূহ হ’ল— মাৰ্ক্সবাদী ভাবধাৰাৰ প্ৰভাৱ, অস্তিত্ববাদ, মনস্তাত্ত্বিক গভীৰতা আৰু আঞ্চলিক তথা জনজাতীয় জীৱনৰ ব্যাপক উন্মেষ।
এই যুগত হোমেন বৰগোহাঞিৰ উপন্যাসত (যেনে: 'পিতা-পুত্ৰ', 'মৎস্যগন্ধা') মানুহৰ অস্তিত্বৰ সংকট, আদিম প্ৰবৃত্তি আৰু সামাজিক অৱক্ষয়ৰ তীব্ৰ মনস্তাত্ত্বিক বিশ্লেষণ দেখা গ’ল। আনহাতে, মামণি ৰয়ছম গোস্বামীয়ে 'দঁতাল হাতীৰ উঁয়ে খোৱা হাওদা' বা 'নীলকণ্ঠী ব্ৰজ'ৰ দৰে কালজয়ী উপন্যাসৰ জৰিয়তে সমাজৰ নিষ্পেষিত নাৰী আৰু শ্ৰমিক শ্ৰেণীৰ কৰুণ বাস্তৱক এক আন্তৰ্জাতিক মানদণ্ড প্ৰদান কৰিলে। এই একেটা সময়তে মেদিনী চৌধুৰী, ইয়েচে দৰজে ঠংচি আৰু ৰংবং তেৰাঙৰ দৰে লেখকে অসমৰ বিভিন্ন জনগোষ্ঠী আৰু পাহাৰীয়া জীৱনৰ ভিতৰুৱা সংঘাতক মূলসুঁতিৰ সাহিত্যলৈ আনি অসমীয়া উপন্যাসৰ ভৌগোলিক আৰু সাংস্কৃতিক পৰিসীমা বহুত বেছি প্ৰসাৰিত কৰিলে। গতিকে, এই কালছোৱাই অসমীয়া উপন্যাসক এক আধুনিক, জটিল আৰু বহু-মাত্ৰিক ৰূপ প্ৰদান কৰি ২০০০ চনৰ নৱ-তৰংগৰ বাবে বাট মুকলি কৰি দিছিল।
পাঠটিৰ চমু সাৰাংশ:
প্ৰদত্ত পাঠ্যংশত অসমীয়া সাহিত্যৰ তিনিটা প্ৰসিদ্ধ চুটিগল্প সন্নিৱিষ্ট হৈছে। লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ ‘মুক্তি’ গল্পত সজাত বন্দী চৰাই আৰু মূল চৰিত্ৰ পদ্মৰ মাজেৰে ধৰ্মীয় গোড়ামিৰ অৱসান ঘটাই জীৱ-প্ৰেম তথা আত্মিক মুক্তিৰ বাৰ্তা দাঙি ধৰা হৈছে। আনহাতে, লক্ষ্মীনাথ ফুকনৰ ‘মেধি’ গল্পত অসমৰ গ্ৰাম্য সমাজৰ ধৰ্মীয় সৰলতা, লোক-বিশ্বাস আৰু এটা সৰল চৰিত্ৰৰ মানৱীয় দিশক মৃদু হাস্যৰসাত্মক শৈলীৰে অংকন কৰা হৈছে। শেষত, হোমেন বৰগোহাঞিৰ ‘হাতী’ গল্পত আধুনিক মানৱ সভ্যতাৰ অপৰিসীম লোভ আৰু বনাঞ্চল ধ্বংসৰ ফলত বন্যপ্ৰাণী তথা মানুহৰ মাজত সৃষ্টি হোৱা ভয়াৱহ সংঘাত আৰু পৰিৱেশ তন্ত্ৰৰ বিপৰ্যয়ক তীব্ৰভাৱে সমালোচনা কৰা হৈছে। সামগ্ৰিকভাৱে, এই গল্পসমূহে মানৱতা, সমাজ আৰু প্ৰকৃতিৰ এক গভীৰ দৰ্শন প্ৰকাশ কৰে।
অতি চমু প্ৰশ্নোত্তৰ :
প্ৰশ্ন ১: অসমীয়া চুটিগল্পৰ জনক বুলি কাক অভিহিত কৰা হয়?
উত্তৰ: ৰসৰাজ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাদেৱক অসমীয়া চুটিগল্পৰ জনক বা প্ৰতিষ্ঠাপক বুলি গণ্য কৰা হয়।
প্ৰশ্ন ২: লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ ‘মুক্তি’ গল্পটোত মূলতঃ কোনটো দিশ প্ৰতিফলিত হৈছে?
উত্তৰ: গল্পটোত ধৰ্মীয় অন্ধবিশ্বাস, কুপ্ৰথা আৰু পশু-পক্ষীৰ প্ৰতি মানুহৰ মনত থকা সংকীৰ্ণ মনোভাৱৰ বিপৰীতে জীৱ-প্ৰেমৰ এক গভীৰ বাৰ্তা প্ৰতিফলিত হৈছে।
প্ৰশ্ন ৩: ‘মেধি’ চুটিগল্পটোৰ স্ৰষ্টা কোন?
উত্তৰ: বিশিষ্ট সাংবাদিক আৰু সাহিত্যিক লক্ষ্মীনাথ ফুকন ডাঙৰীয়া ‘মেধি’ চুটিগল্পটোৰ স্ৰষ্টা।
প্ৰশ্ন ৪: হোমেন বৰগোহাঞিৰ ‘হাতী’ গল্পটোত মানুহ আৰু প্ৰকৃতিৰ মাজৰ কেনে সম্পৰ্কৰ আভাস পোৱা যায়?
উত্তৰ: এই গল্পটোত প্ৰাকৃতিক পৰিৱেশৰ বিলুপ্তি, বনাঞ্চল ধ্বংস আৰু ইয়াৰ ফলত বন্যপ্ৰাণী (হাতী) আৰু মানুহৰ মাজত সৃষ্টি হোৱা চিৰন্তন সংঘাতৰ ছবি ফুটি উঠিছে।
প্ৰশ্ন ৫: ‘মুক্তি’ গল্পৰ মূল চৰিত্ৰটোৰ নাম কি?
উত্তৰ: লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ ‘মুক্তি’ গল্পৰ মূল তথা কেন্দ্ৰীয় চৰিত্ৰটো হ’ল ‘পদ্ম’।
প্ৰশ্ন ৬: লক্ষ্মীনাথ ফুকনে সম্পাদনা কৰা এখন উল্লেখযোগ্য অসমীয়া দৈনিক কাকতৰ নাম লিখা।
উত্তৰ: তেওঁ সম্পাদনা কৰা এখন অত্যন্ত গুৰুত্বপূৰ্ণ দৈনিক বাতৰি কাকত হ’ল ‘দৈনিক অসমীয়া’।
প্ৰশ্ন ৭: হোমেন বৰগোহাঞিয়ে কোনটো গল্প সংকলনৰ বাবে সাহিত্য অকাডেমি বঁটা লাভ কৰিছিল?
উত্তৰ: তেওঁ ‘পিতা-পুত্ৰ’ নামৰ বিখ্যাত উপন্যাসখনৰ বাবে ১৯৭৮ চনত সাহিত্য অকাডেমি বঁটা লাভ কৰিছিল (তেওঁৰ গল্প আৰু উপন্যাস অসমীয়া সাহিত্যৰ অমূল্য সম্পদ)।
প্ৰশ্ন ৮: বেজবৰুৱাৰ ‘মুক্তি’ গল্পত থকা চৰাইটো কি আছিল?
উত্তৰ: ‘মুক্তি’ গল্পত সজাত আৱদ্ধ হৈ থকা চৰাইটো আছিল এটা ‘ভাটৌ চৰাই’।
প্ৰশ্ন ৯: লক্ষ্মীনাথ ফুকনৰ গল্পৰ এটা প্ৰধান বৈশিষ্ট্য কি?
উত্তৰ: সমাজৰ সাধাৰণ শ্ৰেণীৰ মানুহৰ মনস্তত্ত্ব আৰু তেওঁলোকৰ চৰিত্ৰৰ গভীৰ দিশসমূহ অত্যন্ত সহজ-সৰল অথচ ব্যংগাত্মক শৈলীত উপস্থাপন কৰাটোৱেই তেওঁৰ গল্পৰ বৈশিষ্ট্য।
প্ৰশ্ন ১০: ‘হাতী’ গল্পটোত হাতীটোক কিহৰ প্ৰতীক হিচাপে দেখুওৱা হৈছে?
উত্তৰ: গল্পটোত হাতীটোক মানুহৰ লোভ-লালসাৰ বলি হোৱা অৰণ্যৰ বিপন্ন অধিকাৰ আৰু প্ৰকৃতিৰ আদিম শক্তিৰ প্ৰতীক হিচাপে দেখুওৱা হৈছে।
প্ৰশ্ন ১১: বেজবৰুৱাৰ প্ৰথম চুটিগল্প সংকলনখনৰ নাম কি?
উত্তৰ: লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ প্ৰথম চুটিগল্প সংকলনখনৰ নাম হ’ল ‘সুৰভি’ (১৮৯২ চন)।
প্ৰশ্ন ১২: ‘মেধি’ গল্পটোত ‘মেধি’ পদবীটোৱে সমাজৰ কোনটো ব্যৱস্থাক সূচাইছে?
উত্তৰ: এই পদবীটোৱে অসমৰ সত্ৰীয়া সংস্কৃতি তথা সমাজ ব্যৱস্থাত ধৰ্মীয় নীতি-নিয়ম পৰিচালনা কৰা এক সন্মানীয় স্থানীয় সামাজিক দায়িত্বক সূচাইছে।
প্ৰশ্ন Obi ১৩: হোমেন বৰগোহাঞি দেৱে সম্পাদনা কৰা এখন উচ্চস্তৰীয় বৌদ্ধিক আলোচনীৰ নাম লিখা।
উত্তৰ: তেওঁ সম্পাদনা কৰা এখন অন্যতম বিখ্যাত বৌদ্ধিক আৰু সাহিত্য বিষয়ক আলোচনী হ’ল ‘সূত্ৰধাৰ’।
প্ৰশ্ন ১৪: ‘মুক্তি’ গল্পৰ ‘পদ্ম’ চৰিত্ৰটোৰ মনত কোনে আধ্যাত্মিক পৰিৱৰ্তন আনিছিল?
উত্তৰ: এজন বৈৰাগী বা সাধু পুৰুষৰ সান্নিধ্য আৰু তেওঁৰ সৰল উপদেশে পদ্মৰ মনত গভীৰ আধ্যাত্মিক তথা মানসিক পৰিৱৰ্তন আনিছিল।
প্ৰশ্ন ১৫: অসমীয়া সাহিত্যত ‘অঁহিয়া-নহিয়া’ গল্প সংকলনখন কাৰ ৰচনা?
উত্তৰ: এই ব্যংগাত্মক তথা সমাজ-সচেতন চুটিগল্প সংকলনখন সাহিত্যিক লক্ষ্মীনাথ ফুকনৰ দ্বাৰা ৰচিত।
২ নম্বৰীয়া চমু প্ৰশ্নোত্তৰ :
প্ৰশ্ন ১: লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ ‘মুক্তি’ গল্পটোৰ নামাকৰণৰ সাৰ্থকতা চমুকৈ বুজাই লিখা।
উত্তৰ: গল্পটোত কেৱল সজাত বন্দী চৰাইটোৰ শাৰীৰিক মুক্তিয়েই নহয়, বৰঞ্চ মূল চৰিত্ৰ পদ্মৰ মনৰ সংকীৰ্ণতা, অন্ধবিশ্বাস আৰু সংসাৰৰ মায়া-মোহৰ পৰা ঘটা আত্মিক মুক্তিৰ দিশটোহে প্ৰধানকৈ ফুটি উঠিছে। সেয়েহে গল্পটোৰ নামাকৰণ ‘মুক্তি’ অত্যন্ত সাৰ্থক হৈছে।
প্ৰশ্ন ২: লক্ষ্মীনাথ ফুকনৰ ‘মেধি’ গল্পৰ মূল বিষয়বস্তু কি?
উত্তৰ: ‘মেধি’ গল্পটোত সমাজৰ এক নিৰ্দিষ্ট শ্ৰেণীৰ ধৰ্মীয় সৰলতা, লোক-বিশ্বাস আৰু তাৰ অন্তৰালত থকা মানৱীয় অনুভূতিৰ এক সূক্ষ্ম বিশ্লেষণ দাঙি ধৰা হৈছে। বাহ্যিক আচাৰ-অনুষ্ঠানতকৈ অন্তৰৰ সৰলতাহে যে মেধি চৰিত্ৰটোৰ মূল ভেটি, তাক ইয়াত দেখুওৱা হৈছে।
প্ৰশ্ন ৩: হোমেন বৰগোহাঞিৰ ‘হাতী’ গল্পটোৰ অন্তৰালত থকা পৰিৱেশ সচেতনতাৰ বাৰ্তাটো কি?
উত্তৰ: গল্পকাৰে দেখুৱাইছে যে মানুহে নিজৰ স্বাৰ্থ আৰু উন্নয়নৰ নামত বনাঞ্চল ধ্বংস কৰাৰ বাবেই বন্যপ্ৰাণীৰ বাসস্থান বিপন্ন হৈছে। হাতী আৰু মানুহৰ এই সংঘাত আচলতে মানুহৰ প্ৰকৃতিবিৰোধী কাৰ্যকলাপৰে ভয়াৱহ পৰিণতি।
প্ৰশ্ন ৪: ‘মুক্তি’ গল্পৰ জৰিয়তে বেজবৰুৱাই তৎকালীন সমাজৰ ধৰ্মীয় গোড়ামিক কেনেকৈ আক্ৰমণ কৰিছে?
উত্তৰ: বেজবৰুৱাই দেখুৱাইছে যে মানুহে ধৰ্মৰ নামত জীৱ-জন্তুক কষ্ট দিয়ে আৰু বাহ্যিক পূজা-পাতলতে ব্যস্ত থাকে। কিন্তু প্ৰকৃত ধৰ্ম হ’ল জীৱক দয়া কৰা। চৰাইটোক মুক্ত কৰি পদ্মই ধৰ্মৰ প্ৰকৃত স্বৰূপ উপলব্ধি কৰাৰ কথাই সমাজৰ গোড়ামিক প্ৰত্যাহ্বান জনাইছে।
প্ৰশ্ন ৫: সাহিত্যিক লক্ষ্মীনাথ ফুকনৰ গদ্যশৈলীৰ দুটা প্ৰধান বৈশিষ্ট্য উল্লেখ কৰা।
উত্তৰ: (ক) তেওঁৰ গদ্য অত্যন্ত সৰল, ঘৰুৱা আৰু প্ৰাঞ্জল ভাষাৰে সমৃদ্ধ।
(খ) তেওঁ সমাজৰ বিভিন্ন সংগতিহীনতা বা ত্ৰুটিবোৰ অতি মৃদু হাস্যৰস আৰু নিৰ্মল ব্যংগৰ (Satire) আশ্ৰয় লৈ উপস্থাপন কৰে।
প্ৰশ্ন ৬: ‘হাতী’ গল্পটোত বৰ্ণিত হাতীটোৰ আক্ৰমণাত্মক ৰূপটো আচলতে কিহৰ প্ৰতিবাদ আছিল?
উত্তৰ: অৰণ্যৰ শান্ত পৰিৱেশ ধ্বংস কৰি যেতিয়া মানুহে যান্ত্ৰিকতাৰ সম্প্ৰসাৰণ ঘটায়, তেতিয়া হাতীটোৰ ক্ৰোধ আৰু আক্ৰমণাত্মক ৰূপটো কেৱল হিংসা নাছিল; বৰঞ্চ সেয়া আছিল নিজৰ বাসস্থান ৰক্ষাৰ বাবে প্ৰকৃতিয়ে মানুহৰ বিৰুদ্ধে কৰা এক আদিম আৰু অনিবাৰ্য প্ৰতিবাদ।
প্ৰশ্ন ৭: ‘জোনাকী’ যুগৰ চুটিগল্পৰ সৈতে বেজবৰুৱাৰ ‘মুক্তি’ গল্পৰ সম্পৰ্ক কেনেধৰণৰ?
উত্তৰ: ‘জোনাকী’ যুগ আছিল অসমীয়া সাহিত্যৰ নৱজাগৰণৰ সময়। এই যুগতে বেজবৰুৱাই পাশ্চাত্য সাহিত্যৰ চুটিগল্পৰ আৰ্হিত অসমীয়া সমাজৰ পটভূমিত গল্প লিখিবলৈ লয়। ‘মুক্তি’ গল্পটোও সেই আধুনিক মনস্তাত্ত্বিক ধাৰা আৰু সমাজ সংস্কাৰমূলক চিন্তাৰে এক উজ্জ্বল নিদৰ্শন।
প্ৰশ্ন ৮: লক্ষ্মীনাথ ফুকনৰ ‘মেধি’ চৰিত্ৰটোৰ মাজত ফুটি উঠা অসমীয়া গ্ৰাম্য সমাজৰ যিকোনো দুটা দিশ উল্লেখ কৰা।
উত্তৰ: (ক) নামঘৰ বা সত্ৰক কেন্দ্ৰ কৰি গঢ়ি উঠা গ্ৰাম্য সমাজৰ ধৰ্মপ্ৰাণতা আৰু সৰল বিশ্বাস।
(খ) গাওঁখনৰ সমাজ ব্যৱস্থাত বয়োজ্যেষ্ঠ আৰু মেধি বা সজ্জন ব্যক্তিসকলৰ প্ৰতি থকা সমূহীয়া শ্ৰদ্ধা তথা মান্যতা।
প্ৰশ্ন ৯: হোমেন বৰগোহাঞিৰ গল্পৰ এক সুকীয়া শৈলী ‘হাতী’ গল্পৰ আধাৰত বুজাই লিখা।
উত্তৰ: বৰগোহাঞিৰ গল্প কেৱল এক আখ্যান নহয়, ই এক গভীৰ দৰ্শন। ‘হাতী’ গল্পত তেওঁ অতি নাটকীয়তা পৰিহাৰ কৰি মানুহৰ অস্তিত্ববাদী সংকট, জীৱনৰ জটিলতা আৰু প্ৰকৃতিৰ একাকীত্বক বৰ্ণনাত্মক তথা মননশীল শৈলীৰে চিত্ৰিত কৰিছে।
প্ৰশ্ন ১০: ‘মুক্তি’ গল্পৰ ‘ভাটৌ’ চৰাইটোৱে পদ্মৰ মনত কেনেধৰণৰ ভাবৰ উদয় কৰিছিল?
উত্তৰ: সজাত বন্দী ভাটৌ চৰাইটোৰ কৰুণ অৱস্থাই পদ্মৰ মনত প্ৰথমতে এক গভীৰ কৰুণা আৰু অনুশোচনাৰ সৃষ্টি কৰিছিল। পৰৱৰ্তী সময়ত সেই চৰাইটোৰ ছটফটনিৰ মাজতেই পদ্মই সমগ্ৰ মানৱ জাতিৰ সাংসাৰিক বন্ধন আৰু ছটফটনিৰ এক প্ৰতিচ্ছবি দেখা পাইছিল।
প্ৰশ্ন ১১: লক্ষ্মীনাথ ফুকনক কেনেধৰণৰ গল্পকাৰ বুলি জনা যায় আৰু কিয়?
উত্তৰ: লক্ষ্মীনাথ ফুকনক এজন বাস্তৱবাদী আৰু চৰিত্ৰ-প্ৰধান গল্পকাৰ বুলি জনা যায়। কাৰণ তেওঁ গল্পত কোনো কাল্পনিক বা অতিপ্ৰাকৃতিক উপাদানৰ আশ্ৰয় নলৈ, সমাজৰ চকুৰ আগত ঘূৰি ফুৰা সাধাৰণ মানুহৰ সঁচা আচাৰ-ব্যৱহাৰক নিখুঁতভাৱে তুলি ধৰিছিল।
প্ৰশ্ন ১২: ‘হাতী’ গল্পটোৰ সামৰণি অংশই পাঠকৰ মনত কেনে প্ৰভাৱ পেলায়?
উত্তৰ: গল্পটোৰ সামৰণিয়ে পাঠকৰ মনত এক গভীৰ শূন্যতা আৰু কাৰুণ্যৰ ভাৱ সৃষ্টি কৰে। ই মানুহক এই কথা ভাবিবলৈ বাধ্য কৰে যে প্ৰকৃতিক পৰাস্ত কৰি মানুহে যি জয়লাভ কৰিছে, সেই জয় আচলতে এক মহাবিনাশৰহে আৰম্ভণি।
প্ৰশ্ন ১৩: ৰসৰাজ বেজবৰুৱাৰ গল্পত ‘হাস্যৰস’ কেনেকৈ ‘মুক্তি’ গল্পৰ দৰে গুৰু গম্ভীৰ বিষয়লৈ ৰূপান্তৰিত হৈছে?
উত্তৰ: বেজবৰুৱাই সাধাৰণতে হাস্যৰসৰ বাবে জনাজাত হ’লেও, ‘মুক্তি’ গল্পত তেওঁৰ কাপ অত্যন্ত গম্ভীৰ। ইয়াত তেওঁ পাতল ধেমালিৰ পৰিৱৰ্তে মানুহৰ মনৰ অন্ধকাৰ দিশটোক দেখুৱাবলৈ গৈ এক সংযত, চিন্তাশীল আৰু কাৰুণ্যপূৰ্ণ গদ্যশৈলী ব্যৱহাৰ কৰিছে।
প্ৰশ্ন ১৪: চুটিগল্পৰ গাঁথনিগত দিশৰ পৰা ‘মেধি’ গল্পটোৰ এটা বিশেষত্ব আলোচনা কৰা।
উত্তৰ: ‘মেধি’ গল্পটোৰ গাঁথনি অত্যন্ত কটকটীয়া। ইয়াত আখ্যানভাগতকৈ চৰিত্ৰটোৰ মানসিক বিকাশ আৰু স্বভাৱগত বৈশিষ্ট্যকহে বেছি গুৰুত্ব দিয়া হৈছে। আৰম্ভণিৰ পৰা শেষলৈ গল্পটোৰ গতি সূত্ৰবদ্ধ আৰু ইয়াৰ পৰিসমাপ্তিও চুটিগল্পৰ ধৰ্ম অনুসৰিয়েই আকস্মিক তথা ভাবোদ্দীপক।
প্ৰশ্ন ১৫: হোমেন বৰগোহাঞিয়ে ‘হাতী’ গল্পত আধুনিক মানৱ সভ্যতাৰ কোনটো অন্ধ দিশ উন্মোচিত কৰিছে?
উত্তৰ: গল্পকাৰে আধুনিক সভ্যতাৰ ‘অন্ধ বাণিজ্যকৰণ’ আৰু ‘অমিতব্যয়ী ভোগবাদ’ৰ দিশটো উন্মোচিত কৰিছে। য’ত মানুহে নিজৰ বিলাসী জীৱন আৰু অৰ্থনৈতিক লাভৰ বাবে অৰণ্যৰ জীৱকুলক নিঃশেষ কৰিবলৈকো কুণ্ঠাবোধ নকৰে।
৫ নম্বৰীয়া দীঘল উত্তৰৰ প্ৰশ্নঃ
প্ৰশ্ন ১: লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ ‘মুক্তি’ গল্পটোৰ মূল বিষয়বস্তু আলোচনা কৰি ইয়াৰ জৰিয়তে গল্পকাৰে দাঙি ধৰা আধ্যাত্মিক বাৰ্তাটো বিশ্লেষণ কৰা।
উত্তৰ: অসমীয়া চুটিগল্পৰ জনক সাহিত্যৰথী লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ ‘মুক্তি’ এক অনন্য মনস্তাত্ত্বিক আৰু আধ্যাত্মিক ভাৱাদৰ্শমূলক গল্প। গল্পটোৰ মূল বিষয়বস্তু আৱৰ্তিত হৈছে ‘পদ্ম’ নামৰ এজন ধৰ্মপ্ৰাণ অথচ সংসাৰৰ মায়ামোহ আৰু গতানুগতিক ধৰ্মীয় আচাৰ-অনুষ্ঠানত আৱদ্ধ চৰিত্ৰক কেন্দ্ৰ কৰি। পদ্মই নিজৰ ঘৰত এটা ভাটৌ চৰাই সজাত বন্দী কৰি ৰাখিছিল আৰু তাক হৰিনাম কাঢ়িবলৈ শিকাইছিল। তেওঁ ভাবিছিল যে চৰাইটোক ভগৱানৰ নাম লবলৈ শিকোৱাটোৱেই ধৰ্ম। কিন্তু এদিন এজন উদাসীন সাধু বা বৈৰাগীৰ আগমন ঘটে আৰু তেওঁৰ সৈতে হোৱা বাৰ্তালাপ আৰু চৰাইটোৰ মুক্ত আকাশলৈ উৰা মৰাৰ ব্যাকুলতাই পদ্মৰ অন্তৰাত্মা কঁপাই তোলে।
গল্পটোৰ অন্তৰ্নিহিত আধ্যাত্মিক বাৰ্তাটো অতি গভীৰ। বেজবৰুৱাই দেখুৱাইছে যে ‘মুক্তি’ কেৱল এটা চৰাইক সাজৰ পৰা এৰি দিয়া কাৰ্য নহয়; ই হ’ল মানুহৰ সংকীৰ্ণ মন, অন্ধবিশ্বাস আৰু অহংকাৰৰ পৰা লাভ কৰা আত্মিক মুক্তি। মানুহে ভগৱানক বিচাৰি বাহ্যিক পূজা-পাতল বা ধৰ্মীয় গোড়ামিত আৱদ্ধ হৈ পৰে, যিটো আচলতে এক প্ৰকাৰৰ মানসিক কাৰাগাৰ। প্ৰকৃত ধৰ্ম হ’ল জীৱৰ মাজত শিৱক দৰ্শন কৰা আৰু সকলো সৃষ্টিকে স্বাধীনতা প্ৰদান কৰা। চৰাইটোৰ মুক্তিৰ সমান্তৰালভাৱে পদ্মৰ মনৰো মোহভংগ ঘটে আৰু তেওঁ বিশ্বপ্ৰেমৰ প্ৰকৃত স্বৰূপ উপলব্ধি কৰে। এইদৰে গল্পটোৱে বাহ্যিক আচাৰতকৈ অন্তৰৰ আধ্যাত্মিক জাগৰণ আৰু জীৱ-প্ৰেমক শ্ৰেষ্ঠ ধৰ্ম হিচাপে প্ৰতিষ্ঠা কৰিছে।
প্ৰশ্ন ২: চৰিত্ৰ চিত্ৰণৰ দিশৰ পৰা লক্ষ্মীনাথ ফুকনৰ ‘মেধি’ গল্পটোৰ সাৰ্থকতা প্ৰতিপন্ন কৰা।
উত্তৰ: বিশিষ্ট সাংবাদিক আৰু সাহিত্যিক লক্ষ্মীনাথ ফুকনৰ গল্পৰ অন্যতম প্ৰধান শক্তি হ’ল চৰিত্ৰ সৃষ্টিৰ বাস্তৱসন্মত কৌশল। তেওঁৰ ‘মেধি’ গল্পটো ইয়াৰ এক উৎকৃষ্ট নিদৰ্শন। গল্পটোত ‘মেধি’ কেৱল এটা সামাজিক বা ধৰ্মীয় পদবী নহয়, বৰঞ্চ ই অসমীয়া গ্ৰাম্য সমাজৰ সৰলতা, লোক-বিশ্বাস আৰু নৈতিকতাৰ এক জীৱন্ত প্ৰতীক। ফুকন ডাঙৰীয়াই অতি সূক্ষ্মভাৱে আৰু ধেমেলীয়া অথচ মৰ্মস্পৰ্শী শৈলীৰে মেধি চৰিত্ৰটো পাঠকৰ সন্মুখত দাঙি ধৰিছে।
এই চৰিত্ৰ চিত্ৰণৰ সাৰ্থকতা দুটা দিশৰ পৰা লক্ষ্য কৰিব পাৰি। প্ৰথমতে, মেধি চৰিত্ৰটোৰ মাজেৰে ঐতিহ্যবাহী অসমীয়া সমাজৰ নামঘৰীয়া বা সত্ৰীয়া সংস্কৃতিৰ প্ৰভাৱ স্পষ্ট হৈ উঠিছে। সমাজৰ মানুহে তেওঁক যি শ্ৰদ্ধা আৰু মান্যতা দিয়ে, মেধিয়ে নিজৰ সৰলতা আৰু দায়িত্ববোধেৰে তাৰ মৰ্যাদা ৰক্ষা কৰিবলৈ যত্ন কৰে। দ্বিতীয়তে, চৰিত্ৰটোৰ মাজত থকা মানৱীয় দুৰ্বলতা আৰু সমাজৰ সংগতিহীনতাবোৰকো গল্পকাৰে মৰম সনা ব্যংগেৰে প্ৰকাশ কৰিছে। তেওঁ কোনো কাল্পনিক বা অলৌকিক চৰিত্ৰ নহয়, বৰঞ্চ আমাৰ সমাজৰে এক চকুৰ আগৰ চিনাকি অবয়ব। গল্পটোত আখ্যানভাগতকৈ মেধিৰ মনস্তত্ত্ব, তেওঁৰ কথোপকথন আৰু গ্ৰাম্য জীৱনৰ আচাৰ-ব্যৱহাৰক ইমান নিখুঁতভাৱে অংকন কৰা হৈছে যে গল্পটো শেষ হোৱাৰ পিছতো ‘মেধি’ চৰিত্ৰটো পাঠকৰ মনত চিৰস্থায়ী হৈ ৰয়। চৰিত্ৰকেন্দ্ৰিক গল্প হিচাপে ই এক অনন্য সাৰ্থক সৃষ্টি।
প্ৰশ্ন ৩: হোমেন বৰগোহাঞিৰ ‘হাতী’ গল্পটোত আধুনিক মানৱ সভ্যতাৰ যি ভয়াৱহ আৰু ক্ৰূৰ স্বৰূপ উন্মোচিত হৈছে, সেই বিষয়ে বিস্তৃত আলোচনা কৰা।
উত্তৰ: আধুনিক অসমীয়া সাহিত্যৰ অন্যতম পুৰোধা ব্যক্তি হোমেন বৰগোহাঞিৰ ‘হাতী’ গল্পটো এক গভীৰ জীৱন-দৰ্শন আৰু পৰিৱেশ-সংকটৰ দলিল। এই গল্পটোত কেৱল মানুহ আৰু বন্যপ্ৰাণীৰ সংঘাতেই চিত্ৰিত হোৱা নাই, বৰঞ্চ ইয়াৰ আঁৰত থকা আধুনিক মানৱ সভ্যতাৰ অপৰিসীম লোভ, ক্ৰূৰতা আৰু অন্ধ যান্ত্ৰিকতাৰ স্বৰূপটোহে নিৰ্দয়ভাৱে উন্মোচিত হৈছে।
সভ্যতাৰ সম্প্ৰসাৰণ আৰু অৰ্থনৈতিক লাভৰ বাবে মানুহে কেনেকৈ যুগ যুগ ধৰি অৰণ্যৰ বুকুত শান্তিপূৰ্ণভাৱে বসবাস কৰি অহা জীৱকুলৰ বাসস্থান ধ্বংস কৰিছে, গল্পটোত তাক অতি মৰ্মান্তিকভাৱে দেখুওৱা হৈছে। গল্পৰ হাতীটো কোনো হিংস্ৰ জন্তু নাছিল; সি আছিল প্ৰকৃতিৰ আদিম মহিমাময় শক্তিৰ প্ৰতীক। কিন্তু যেতিয়া মানুহে নিজৰ বিলাসী আৰু যান্ত্ৰিক স্বাৰ্থত বনাঞ্চল কাটি তহিলং কৰিলে, তেতিয়া হাতীটো গৃহহীন হৈ পৰিল। হাতীটোৰ ক্ৰোধ আৰু আক্ৰমণ আছিল আচলতে মানুহৰ ক্ৰূৰ কাৰ্যকলাপৰ বিৰুদ্ধে প্ৰকৃতিৰ এক চৰম প্ৰতিবাদ। মানুহে নিজকে শ্ৰেষ্ঠ আৰু বুদ্ধিমান বুলি দাবী কৰে, কিন্তু এই তথাকথিত সভ্যতাই যে প্ৰকৃতিৰ আন জীৱক কোনো সন্মান নিদিয়ে আৰু সিহঁতক ধ্বংস কৰি নিজৰ অট্টালিকা সাজিব খোজে, সেই ক্ৰূৰ বাস্তৱটোক বৰগোহাঞিয়ে গল্পটোত তীব্ৰ কটাmanaged বা কটু ভাষাৰে সমালোচনা কৰিছে। ই আমাক সোঁৱৰাই দিয়ে যে প্ৰকৃতিক নিঃশেষ কৰা আধুনিক সভ্যতা আচলতে এক আত্মঘাতী সভ্যতা।
প্ৰশ্ন ৪: লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ ‘মুক্তি’ আৰু লক্ষ্মীনাথ ফুকনৰ ‘মেধি’ গল্পৰ সমাজ-সচেতনতামূলক দৃষ্টিভংগীৰ এক তুলনামূলক আলোচনা আগবঢ়োৱা।
উত্তৰ: ৰসৰাজ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ ‘মুক্তি’ আৰু লক্ষ্মীনাথ ফুকনৰ ‘মেধি’—দুয়োটা গল্পই অসমীয়া সমাজ জীৱনৰ দুখন সুকীয়া অথচ গুৰুত্বপূৰ্ণ ছবি দাঙি ধৰে। দুয়ো গৰাকী গল্পকাৰৰে মূল লক্ষ্য আছিল সমাজ-সচেতনতা, কিন্তু তেওঁলোকৰ উপস্থাপন শৈলী আৰু দৃষ্টিভংগী আছিল স্বকীয় আৰু ব্যতিক্ৰমী।
বেজবৰুৱাৰ ‘মুক্তি’ গল্পত সমাজৰ ধৰ্মীয় সংকীৰ্ণতা আৰু আচাৰ-সৰ্বস্বতাক আক্ৰমণ কৰা হৈছে। তেওঁ দেখুৱাইছে যে সমাজৰ মানুহে ধৰ্মৰ প্ৰকৃত অৰ্থ বুজি নাপাই বাহ্যিক নিয়ম-কানুন আৰু অন্ধবিশ্বাসৰ মাজত আবদ্ধ হৈ পৰে। বেজবৰুৱাৰ দৃষ্টিভংগী ইয়াত সংস্কাৰকামী আৰু আধ্যাত্মিক। তেওঁ মানুহক ধৰ্মৰ সংকীৰ্ণ গণ্ডীৰ পৰা উলিয়াই আনি এক বিশ্বজনীন মানৱতাবোধ আৰু জীৱ-প্ৰেমৰ দিশলৈ ধাৱিত কৰিব বিচাৰিছে।
আনহাতে, লক্ষ্মীনাথ ফুকনৰ ‘মেধি’ গল্পৰ সমাজ-সচেতনতা কিছু ভিন্ন ধৰণৰ। ফুকনে ধৰ্মীয় গোড়ামিক তীব্ৰ আক্ৰমণ কৰাৰ পৰিৱৰ্তে গ্ৰাম্য সমাজৰ সহজ-সৰল জীৱনযাত্ৰা আৰু লোক-বিশ্বাসক সহানুভূতিৰে প্ৰত্যক্ষ কৰিছে। তেওঁৰ দৃষ্টিভংগী মূলতঃ বাস্তৱবাদী আৰু হাস্যৰসাত্মক। মেধি চৰিত্ৰটোৰ মাজেৰে তেওঁ সমাজৰ সংগতিহীনতাবোৰ ধেমালিৰ ছলেৰে দেখুৱাইছে যদিও তাৰ অন্তৰালত গ্ৰাম্য সমাজৰ প্ৰতি এক গভীৰ মৰম আৰু আন্তৰিকতা প্ৰকাশ পাইছে। চমুকৈ ক’বলৈ গ’লে, বেজবৰুৱাই সমাজৰ কুসংস্কাৰ দূৰ কৰিবলৈ গম্ভীৰ আৰু তাত্ত্বিক পথ লৈছে, য’ত ফুকনে সমাজৰ চিৰন্তন স্বৰূপটোক ধৰি ৰাখিবলৈ মৃদু ব্যংগ আৰু চৰিত্ৰভিত্তিক বাস্তৱবাদৰ আশ্ৰয় লৈছে।
প্ৰশ্ন ৫: ‘অৰণ্য আৰু বন্যপ্ৰাণীৰ ওপৰত চলা মানুহৰ অত্যাচাৰে অৱশেষত মানৱ সমাজলৈকে বিপৰ্যয় মাতি আনে’— হোমেন বৰগোহাঞিৰ ‘হাতী’ গল্পৰ আধাৰত এই উক্তিৰ সত্যতা বিচাৰ কৰা।
উত্তৰ: প্ৰকৃতি আৰু মানুহৰ সম্পৰ্ক চিৰন্তন। কিন্তু আধুনিক যুগৰ মানুহে এই ভাৰসাম্য হেৰুৱাই পেলাইছে, যাৰ এক মৰ্মস্পৰ্শী চিত্ৰণ ফুটি উঠিছে হোমেন বৰগোহাঞিৰ ‘হাতী’ গল্পত। প্ৰশ্নোত্ত উদ্ধৃত উক্তিটো ‘হাতী’ গল্পৰ মূল উপজীৱ্য আৰু ই সম্পূৰ্ণ সত্য।
গল্পকাৰে দেখুৱাইছে যে যেতিয়ালৈকে অৰণ্য অক্ষত আছিল, তেতিয়ালৈকে হাতী আৰু মানুহৰ মাজত কোনো প্ৰত্যক্ষ সংঘাত হোৱা নাছিল। কিন্তু মানুহৰ চৰম লোভৰ বলি হৈ যেতিয়া বনাঞ্চল ধবংস হ’ল, তেতিয়া হাতীটোৱে নিজৰ আশ্ৰয়স্থল হেৰুৱাই লোকালয়লৈ ওলাই আহিবলৈ বাধ্য হ’ল। ইয়াৰ পৰিণতি কি হ’ল? হাতীটোৱে মানুহৰ খেতি-বাতি, ঘৰ-দুৱাৰ ধবংস কৰিলে আৰু সমগ্ৰ অঞ্চলটোত এক সন্ত্ৰাসৰ সৃষ্টি কৰিলে। অৰ্থাৎ, মানুহে অৰণ্যৰ ওপৰত যি অন্যায় কৰিলে, তাৰ প্ৰতিফল বা বিপৰ্যয় অৱশেষত মানুহৰ ওপৰতে আহি পৰিল।
বৰগোহাঞিয়ে গল্পটোত এই গভীৰ সত্যটো প্ৰতিষ্ঠা কৰিছে যে প্ৰকৃতিক আতিশয্য চলাই মানুহে কেতিয়াও সুখী বা সুৰক্ষিত হ’ব নোৱাৰে। অৰণ্য ধ্বংস হ’লে কেৱল বন্যপ্ৰাণীৰে ক্ষতি নহয়, সামগ্ৰিকভাৱে মানৱ সমাজৰো অস্তিত্ব বিপদাপন্ন হয়। হাতীটোৰ তাণ্ডৱ আছিল আচলতে প্ৰকৃতিৰ এক সতৰ্কবাণী। মানুহে যদি নিজৰ ভুল সংশোধন নকৰে, তেন্তে প্ৰকৃতিৰ প্ৰতিশোধৰ সন্মুখত মানৱ সভ্যতা ধূলিসাৎ হ’বলৈ বেছি সময় নালাগিব। গল্পকাৰৰ এই পৰিৱেশ-দৰ্শন বৰ্তমান সময়ৰ গোলকীয় উষ্ণতা আৰু প্ৰাকৃতিক দুৰ্যোগৰ প্ৰেক্ষাপটত অত্যন্ত প্ৰাসংগিক আৰু সত্য বুলি প্ৰমাণিত হৈছে।
পাঠটিৰ চমু সাৰাংশ:
যোগেশ দাসৰ 'ডাৱৰ আৰু নাই' আৰু মামণি ৰয়চম গোস্বামীৰ 'চেনাবৰ সোঁত' উপন্যাস দুখনে সমাজৰ দুটা ভিন্ন সময়ৰ জটিল পৰিস্থিতি আৰু শ্ৰমিক শ্ৰেণীৰ জীৱন-সংগ্ৰামক প্ৰতিফলিত কৰিছে। 'ডাৱৰ আৰু নাই' উপন্যাসখন দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধই অসমৰ গ্ৰাম্য আৰু চাহ বাগিচাৰ জনজীৱনলৈ নমাই অনা নৈতিক স্খলন, ক’লা বজাৰ আৰু আৰ্থ-সামাজিক পৰিৱৰ্তনৰ এক জীৱন্ত দলিল। আনহাতে, 'চেনাবৰ সোঁত' উপন্যাসখনত জম্মু-কাশ্মীৰৰ খৰস্ৰোতা চেনাব নদীৰ ওপৰত নিৰ্মীয়মাণ লোৰ দলঙৰ পটভূমিত পুঁজিপতি ঠিকাদাৰৰ চৰম শোষণ আৰু দৰিদ্ৰ শ্ৰমিকসকলৰ তেজ-ঘামৰ কৰুণ কাহিনী অংকন কৰা হৈছে। দুয়োখন উপন্যাসে মানৱীয় প্ৰমূল্যবোধ, নাৰীৰ মানসিক সংকট আৰু প্ৰতিকূল পৰিস্থিতিৰ বিৰুদ্ধে কৰা সংগ্ৰামক অতি মৌলিক তথা বাস্তৱসন্মত শৈলীৰে দাঙি ধৰিছে।
অতি চমু প্ৰশ্নোত্তৰ :
প্ৰশ্ন ১: যোগেশ দাসৰ 'ডাৱৰ আৰু নাই' উপন্যাসখনৰ মূল পটভূমি কি?
উত্তৰ: দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধই অসমৰ গ্ৰাম্য আৰু চাহ জনজীৱনলৈ নমাই অনা আৰ্থ-সামাজিক আৰু মানসিক পৰিৱৰ্তনৰ পটভূমিত এই উপন্যাসখন ৰচিত হৈছে।
প্ৰশ্ন ২: 'ডাৱৰ আৰু নাই' উপন্যাসৰ নামটোৱে প্ৰকৃতিৰ মাধ্যমেৰে কিহৰ ইংগিত বহন কৰিছে?
উত্তৰ: ধুমুহাৰ পিছত আকাশ ফৰকাল হোৱাৰ দৰে, যুদ্ধৰ বিভীষিকা আৰু ক’লা ডাৱৰ আঁতৰি মানৱ সমাজলৈ পুনৰ শান্তি আৰু আশাৰ পোহৰ অহাৰ ইংগিত বহন কৰিছে।
প্ৰশ্ন ৩: 'ডাৱৰ আৰু নাই' উপন্যাসৰ কেন্দ্ৰীয় পুৰুষ চৰিত্ৰটোৰ নাম কি?
উত্তৰ: উপন্যাসখনৰ আদৰ্শবাদী কেন্দ্ৰীয় পুৰুষ চৰিত্ৰটো হৈছে বাকৰণি চাহ বাগিচাৰ ড্ৰাইভৰ 'বকত ৰাম' বা 'বকত'।
প্ৰশ্ন ৪: উপন্যাসখনত বকতৰ পত্নীৰ চৰিত্ৰটোৰ নাম কি আছিল?
উত্তৰ: বকতৰ পত্নীৰ চৰিত্ৰটোৰ নাম আছিল 'গিৰিবালা'।
প্ৰশ্ন ৫: দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধৰ সময়ত অসমৰ চাহ বাগিচাবোৰত সৈন্যবাহিনীৰ বাবে কি নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল, যাৰ উল্লেখ উপন্যাসখনত আছে?
উত্তৰ: যুদ্ধকালীন প্ৰয়োজনত সামৰিক বাহিনীৰ ব্যৱহাৰৰ বাবে বাগিচাবোৰত 'এয়াৰড্ৰাম' বা বিমানঘাটি নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল।
প্ৰশ্ন ৬: মামণি ৰয়চম গোস্বামীৰ 'চেনাবৰ সোঁত' উপন্যাসখন কোনখন নদীৰ উপত্যকাৰ পটভূমিত গঢ়ি উঠিছে?
উত্তৰ: জম্মু-কাশ্মীৰৰ ঐতিহাসিক আৰু খৰস্ৰোতা 'চেনাব' (চন্দ্ৰভাগা) নদীৰ উপত্যকাত নিৰ্মাণ হৈ থকা এক বৃহৎ দলঙৰ পটভূমিত ই ৰচিত।
প্ৰশ্ন ৭: 'চেনাবৰ সোঁত' উপন্যাসখনত মূলতঃ কোনটো শ্ৰেণীৰ মানুহৰ জীৱনৰ সংগ্ৰাম প্ৰতিফলিত হৈছে?
উত্তৰ: দলং নিৰ্মাণ কাৰ্যত নিয়োজিত অনা-অসমীয়া আৰু স্থানীয় দুখীয়া শ্ৰমিক তথা খাটিখোৱা 'মজদুৰ' শ্ৰেণীৰ মানুহৰ কৰুণ সংগ্ৰাম ইয়াত প্ৰতিফলিত হৈছে।
প্ৰশ্ন ৮: মামণি ৰয়চম গোস্বামীয়ে কোনটো বাস্তৱ অভিজ্ঞতাৰ আধাৰত 'চেনাবৰ সোঁত' উপন্যাসখন ৰচনা কৰিছিল?
উত্তৰ: লেখিকাই নিজৰ স্বামী (অভিযন্তা মাধৱেন ৰয়চম গোস্বামী)ৰ সৈতে জম্মুৰ চেনাব নদীৰ ওপৰত নিৰ্মীয়মাণ দলঙৰ ছাইটত থকাৰ বাস্তৱ অভিজ্ঞতাৰ আধাৰত ইয়াৰ সৃষ্টি কৰিছিল।
প্ৰশ্ন ৯: 'চেনাবৰ সোঁত' উপন্যাসত বৰ্ণিত নিৰ্মীয়মাণ লোৰ দলংখন ক’ত অৱস্থিত আছিল?
উত্তৰ: জম্মু অঞ্চলৰ উধম্পুৰ জিলাৰ 'জ্যাঁদ' (Jyand) নামৰ এক দুৰ্গম পাহাৰীয়া স্থানত এই দলংখন আছিল।
প্ৰশ্ন ১০: 'ডাৱৰ আৰু নাই' উপন্যাসৰ 'অনুপমা' চৰিত্ৰটো কাৰ আশ্ৰয়ত ডাঙৰ-দীঘল হৈছিল?
উত্তৰ: অনুপমা নামৰ চৰিত্ৰটো বকতৰ ঘৰতে মৰম-চেনেহৰ মাজত আশ্ৰয় লৈ ডাঙৰ-দীঘল হৈছিল।
প্ৰশ্ন ১১: 'চেনাবৰ সোঁত' উপন্যাসৰ এজন অন্যতম প্ৰধান অভিযন্তা (Engineer) চৰিত্ৰৰ নাম লিখা।
উত্তৰ: উপন্যাসখনৰ এজন অন্যতম নিষ্ঠাবান অভিযন্তা চৰিত্ৰ হ’ল 'শাস্ত্ৰী'।
প্ৰশ্ন ১২: যোগেশ দাসক অসমীয়া সাহিত্যত মূলতঃ কোনটো দশকৰ ঔপন্যাসিক হিচাপে গণ্য কৰা হয়?
উত্তৰ: তেওঁক মূলতঃ বিংশ শতিকাৰ পঞ্চাছৰ দশকৰ অৰ্থাৎ আধুনিক অসমীয়া প্ৰগতিশীল সাহিত্যৰ এগৰাকী অন্যতম কাণ্ডাৰী হিচাপে গণ্য কৰা হয়।
প্ৰশ্ন ১৩: 'চেনাবৰ সোঁত' উপন্যাসখন প্ৰথমতে কোনখন আলোচনীত ধাৰাবাহিকভাৱে প্ৰকাশ হৈছিল?
উত্তৰ: ড° বীৰেন্দ্ৰ কুমাৰ ভট্টাচাৰ্যৰ সম্পাদনাৰ কালজয়ী অসমীয়া আলোচনী 'নৱযুগ'ত ই প্ৰথম প্ৰকাশ পাইছিল।
প্ৰশ্ন ১৪: 'ডাৱৰ আৰু নাই' উপন্যাসত যুদ্ধৰ সুযোগ লৈ কোনে ক’লা বজাৰ বা চোৰাং ব্যৱসায়ত লিপ্ত হৈছিল?
উত্তৰ: গাঁৱৰে এজন প্ৰভাৱশালী আৰু চক্ৰান্তকাৰী ব্যক্তি 'ধনীৰাম' চোৰাং ব্যৱসায় আৰু ক’লা বজাৰত লিপ্ত হৈছিল।
প্ৰশ্ন ১৫: মামণি ৰয়চম গোস্বামীৰ সাহিত্যিক শৈলীক সাধাৰণতে কি ধাৰাৰ সাহিত্য বুলি কোৱা হয়?
উত্তৰ: তেওঁৰ সাহিত্যক চকুৰে দেখা বাস্তৱক অতি গভীৰ কৰুণতাৰে অংকন কৰা 'শ্ৰমিকধৰ্মী মানৱতাবাদী বাস্তৱবাদ' বুলি অভিহিত কৰিব পাৰি।
চমু প্ৰশ্নোত্তৰ :
প্ৰশ্ন ১: 'ডাৱৰ আৰু নাই' উপন্যাসখনৰ নামকৰণৰ তাৎপৰ্য চমুকৈ বুজাই লিখা।
উত্তৰ: উপন্যাসখনত 'ডাৱৰ' শব্দটোৱে দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধৰ ক’লা ছায়া, নৈতিক স্খলন আৰু সমাজ জীৱনৰ বিপৰ্যয়ক বুজাইছে। আনহাতে 'আৰু নাই' বাক্যাংশই যুদ্ধৰ অৱসানৰ পিছত মানুহৰ মনৰ পৰা সেই শংকা দূৰ হোৱা আৰু নতুন আশাৰ এক ফৰকাল পুৱা আগমন হোৱাক সূচাইছে।
প্ৰশ্ন ২: দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধই 'ডাৱৰ আৰু নাই' উপন্যাসৰ গ্ৰাম্য অৰ্থনীতিলৈ কি ধৰণৰ নেতিবাচক প্ৰভাৱ আনিছিল?
উত্তৰ: যুদ্ধৰ ফলত সাধাৰণ খেতিয়ক আৰু বনুৱাৰ সহজ-সৰল জীৱনযাত্ৰা ব্যাহত হৈছিল। অত্যাৱশ্যকীয় সামগ্ৰীৰ মূল্যবৃদ্ধি ঘটিছিল, চোৰাং বজাৰৰ সৃষ্টি হৈছিল আৰু সহজ পইচাৰ লোভত বহু থলুৱা লোক নৈতিকতা হেৰুৱাই ক’লা ব্যৱসায়ৰ প্ৰতি আকৰ্ষিত হৈছিল।
প্ৰশ্ন ৩: বকত চৰিত্ৰটোৰ মাজেৰে যোগেশ দাসে কি আদৰ্শ দাঙি ধৰিছে?
উত্তৰ: বকত এজন সাধাৰণ গাড়ী চালক হ’লেও তেওঁ আছিল যুদ্ধৰ বিভীষিকা, ক’লা বজাৰ আৰু সামাজিক অনৈতিকতাৰ বিৰুদ্ধে এক প্ৰতিবাদী কণ্ঠ। চাৰিওফালে চলা পংকিলতাৰ মাজতো তেওঁ নিজৰ সততা, শ্ৰমিকৰ মৰ্যাদা আৰু মানৱীয় প্ৰমূল্যবোধ অটুট ৰাখি এক উচ্চ আদৰ্শ দাঙি ধৰিছে।
প্ৰশ্ন ৪: 'চেনাবৰ সোঁত' উপন্যাসখনত নদীখনে কিহৰ প্ৰতীক হিচাপে কাম কৰিছে?
উত্তৰ: চেনাব নদীখন কেৱল এক ভৌগোলিক উপাদান নহয়, বৰঞ্চ ই মানৱ জীৱনৰ নিৰৱচ্ছিন্ন গতিশীলতা, ধংসকাৰী ৰূপ আৰু শ্ৰমিকসকলৰ তেজ-ঘামৰ সাক্ষী। নদীখন যেন পুঁজিপতিৰ শোষণ আৰু শ্ৰমিকৰ জীৱন-সংগ্ৰামৰ এক নীৰৱ দৰ্শক।
প্ৰশ্ন ৫: মামণি ৰয়চম গোস্বামীৰ 'চেনাবৰ সোঁত' উপন্যাসৰ আংগিক বা শৈলীগত বৈচিত্ৰ্য দুটা উল্লেখ কৰা।
উত্তৰ:
ক) লেখিকাই ইয়াত অতি প্ৰাঞ্জল অথচ তীব্ৰ আৱেগিক ভাষা ব্যৱহাৰ কৰি ছাইটৰ শ্ৰমিক জীৱনৰ এক তথ্যচিত্ৰসুলভ (Documentary style) বাস্তৱ ৰূপ দিছে।
খ) উপন্যাখনত স্থানীয় উপভাষা, শ্ৰমিকৰ দোৱান আৰু প্ৰকৃতিৰ ভয়ংকৰ সুন্দৰ ৰূপৰ চিত্ৰণ অতি সূক্ষ্মভাৱে কৰা হৈছে।
প্ৰশ্ন ৬: 'ডাৱৰ আৰু নাই' উপন্যাসত গিৰিবালাৰ মানসিক যন্ত্ৰণাৰ কাৰণ কি আছিল?
উত্তৰ: গিৰিবালাই যুদ্ধৰ সময়ত সৃষ্টি হোৱা আধুনিক চহৰীয়া চকমকনি আৰু টকা-পইচাৰ প্ৰতি মোহাচ্ছন্ন হৈ পৰিছিল। বকতৰ সহজ-সৰল সততাপূৰ্ণ জীৱনটোৰ বিপৰীতে তাই বিলাসী জীৱনৰ সপোন দেখিছিল, যাৰ ফলত স্বামীৰ সৈতে বৈবাহিক সংঘাত ঘটি এক গভীৰ মানসিক যন্ত্ৰণা ভোগ কৰিবলগীয়া হৈছিল।
প্ৰশ্ন ৭: 'চেনাবৰ সোঁত' উপন্যাসত ঠিকাদাৰ বা কোম্পানীৰ দ্বাৰা শ্ৰমিকসকল কেনেদৰে শোষিত হৈছিল?
উত্তৰ: দুৰ্গম পাহাৰীয়া অঞ্চলত জীৱন বিপন্ন কৰি কাম কৰা শ্ৰমিকসকলক কোম্পানীয়ে নূন্যতম সুৰক্ষা আৰু চিকিৎসাৰ সুবিধা দিয়া নাছিল। আনকি কামৰ বিনিময়ত পাবলগীয়া উচিত মজুৰিৰ পৰাও তেওঁলোকক বঞ্চিত কৰি পুঁজিপতিসকলে চৰম শোষণ চলাইছিল।
প্ৰশ্ন ৮: 'ডাৱৰ আৰু নাই' উপন্যাসত 'ভোলানাথ' চৰিত্ৰটোৰ গুৰুত্ব কি?
উত্তৰ: ভোলানাথ চৰিত্ৰটোৱে যুদ্ধৰ সময়ত গঢ়ি উঠা সুবিধাবাদী আৰু সুবিধাপ্ৰাপ্ত শ্ৰেণীক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। তেওঁ সামৰিক বাহিনীৰ কামৰ কণ্ট্ৰেক্ট লৈ চহকী হৈ পৰে আৰু যুদ্ধকালীন পৰিস্থিতিক নিজৰ স্বাৰ্থত ব্যৱহাৰ কৰা সমাজৰ এক শ্ৰেণীৰ জীৱন্ত প্ৰতিচ্ছবি হৈ পৰে।
প্ৰশ্ন ৯: 'চেনাবৰ সোঁত' উপন্যাসত কাশ্মীৰৰ ভৌগোলিক পৰিৱেশে কাহিনীভাগ আগবঢ়াই নিয়াত কেনেকৈ সহায় কৰিছে?
উত্তৰ: জ্যাঁদ অঞ্চলৰ দুৰ্গম পাহাৰ, হাড় কঁপোৱা ঠাণ্ডা আৰু চেনাব নদীৰ খৰস্ৰোতা ৰূপে কাহিনীটোলৈ এক স্বাভাৱিক জটিলতা আনি দিছে। এই প্ৰতিকূল প্ৰকৃতিৰ সৈতে যুঁজি যুঁজি শ্ৰমিকসকলে দলং সজাৰ যি সংগ্ৰাম, সিয়েই উপন্যাসখনৰ সংঘাত তীব্ৰতৰ কৰি তুলিছে।
প্ৰশ্ন ১০: যোগেশ দাসৰ উপন্যাসৰ ভাষা সৰল হ’লেও কিয় ই পাঠকৰ মন চুই যায়?
উত্তৰ: কাৰণ তেওঁৰ ভাষা কৃত্ৰিমতাহীন আৰু চৰিত্ৰবোৰৰ মুখৰ কথা-বতৰাবোৰ অতি স্বাভাৱিক। গ্ৰাম্য জীৱনৰ যি থলুৱা প্ৰকাশভংগী আৰু চুটি চুটি বাক্যৰ গাঁথনি, সিয়েই উপন্যাসৰ নাটকীয়তা ৰক্ষা কৰি পাঠকক সহজে আপ্লুত কৰে।
প্ৰশ্ন ১১: 'চেনাবৰ সোঁত' উপন্যাসত পুৰুষতান্ত্ৰিক সমাজত অবলা নাৰী শ্ৰমিকৰ দুৰৱস্থা কেনেকৈ প্ৰকাশ পাইছে?
উত্তৰ: উপন্যাসখনত দেখুওৱা হৈছে যে দৰিদ্ৰতাৰ বাবে পুৰুষৰ সমানে কঠোৰ শাৰীৰিক শ্ৰম কৰাৰ পিছতো নাৰী শ্ৰমিকসকল কেৱল অৰ্থনৈতিকভাৱেই নহয়, শাৰীৰিক আৰু মানসিকভাৱেও পুৰুষৰ দ্বাৰা নিৰ্যাতিত আৰু লাঞ্ছিত হ’বলগীয়া হৈছিল।
প্ৰশ্ন ১২: 'ডাৱৰ আৰু নাই' উপন্যাসখনক কিয় এখন 'আঞ্চলিক উপন্যাস'ৰ মৰ্যাদা দিয়া হয়?
উত্তৰ: যিহেতু এই উপন্যাসখনত অসমৰ এটা নিৰ্দিষ্ট অঞ্চল (উজনি অসমৰ চাহ বাগিচা আৰু তাৰ কাষৰীয়া গ্ৰাম্য সমাজ)ৰ এক বিশেষ সময়ৰ ভাষা, লোক-সংস্কৃতি, ৰীতি-নীতি আৰু জনজীৱনক কেন্দ্ৰ কৰি কাহিনীভাগ বিস্তাৰিত হৈছে, সেয়ে ইয়াক আঞ্চলিক উপন্যাস বোলা হয়।
প্ৰশ্ন ১৩: 'চেনাবৰ সোঁত' উপন্যাসখনত 'দলং'খন কেৱল লোৰ গাঁথনি নহয়, ই এক মনস্তাত্বিক সংযোগো— চমুকৈ ব্যাখ্যা কৰা।
উত্তৰ: দলংখনে যিদৰে নদীৰ দুয়োটা পাৰক সংযোগ কৰে, ঠিক তেনেদৰে ই বিভিন্ন প্ৰান্তৰ পৰা অহা শ্ৰমিক, অভিযন্তা আৰু স্থানীয় মানুহৰ ভাগ্য, আশা-আকাংক্ষা আৰু জীৱনৰ যন্ত্ৰণাকো একেডাল সূতাৰে বান্ধি এক মনস্তাত্বিক সম্পৰ্ক গঢ়ি তোলে।
প্ৰশ্ন ১৪: 'ডাৱৰ আৰু নাই' উপন্যাসৰ সামৰণি অংশই পাঠকক কি বাৰ্তা দিয়ে?
উত্তৰ: উপন্যাসৰ সামৰণিয়ে স্পষ্ট কৰে যে যুদ্ধ বা ধ্বংসলীলা মানৱ ইতিহাসৰ চিৰস্থায়ী সত্য হ’ব নোৱাৰে। সকলো ধুমুহা বা ক’লা ডাৱৰৰ অন্ত অৱধাৰিত আৰু মানৱীয় প্ৰেম, ভাতৃত্ববোধ তথা কৰ্ম সংস্কৃতিৰ মাজেৰেই সমাজলৈ পুনৰ নবপ্ৰভাত ঘূৰি আহে।
প্ৰশ্ন ১৫: মামণি ৰয়চম গোস্বামীয়ে এই উপন্যাসখনত ব্যৱহাৰ কৰা 'সোঁত' শব্দটোৱে সামগ্ৰিকভাৱে কি বুজাইছে?
উত্তৰ: ইয়াত 'সোঁত' শব্দটোৱে কেৱল পানীৰ প্ৰবাহক বুজোৱা নাই; ই হ’ল সময়ৰ সোঁত, মানুহৰ অপ্ৰতিৰোধ্য জীৱন-সংগ্ৰামৰ সোঁত আৰু শ্ৰমিক শ্ৰেণীৰ জীৱনলৈ অহা অবিৰত দুখ-যন্ত্ৰণা আৰু পৰিৱৰ্তনৰ এক জীৱন্ত প্ৰবাহ।
৫ নম্বৰীয়া দীঘল উত্তৰৰ প্ৰশ্নঃ
প্ৰশ্ন ১: দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধৰ পটভূমিত ৰচিত যোগেশ দাসৰ 'ডাৱৰ আৰু নাই' উপন্যাসখনত যুদ্ধকালীন পৰিস্থিতিয়ে অসমৰ গ্ৰাম্য আৰু চাহ বাগিচাৰ জনজীৱনলৈ কেনেধৰণৰ মূল্যবোধৰ স্খলন আৰু আৰ্থ-সামাজিক পৰিৱৰ্তন আনিছিল, আলোচনা কৰা।
উত্তৰ: বিংশ শতিকাৰ চল্লিছৰ দশকত সমগ্ৰ বিশ্ব জোকাৰি যোৱা দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধৰ ক’লা ছায়াই সুদূৰ অসমৰ শান্ত-সমাহিত গ্ৰাম্য আৰু চাহ বাগিচাৰ জীৱনকো কেনেকৈ স্পৰ্শ কৰিছিল, তাৰ এক জীৱন্ত দলিল হৈছে যোগেশ দাসৰ 'ডাৱৰ আৰু নাই' উপন্যাসখন। এই উপন্যাসখনত যুদ্ধকালীন পৰিস্থিতিয়ে অনা সামাজিব বিপৰ্যয়ক অতি সূক্ষ্মভাৱে অংকন কৰা হৈছে।
অৰ্থনৈতিক পৰিৱৰ্তন আৰু ক’লা বজাৰ: যুদ্ধৰ সুযোগ লৈ সমাজত এক শ্ৰেণীৰ কণ্ট্ৰেক্টৰ বা ঠিকাদাৰ (যেনে ভোলানাথ) আৰু সুবিধাবাদী লোকৰ সৃষ্টি হৈছিল। সামৰিক বাহিনীৰ সামগ্ৰী যোগান ধৰা বা বিমানঘাটি (Air-drome) নিৰ্মাণৰ কামত নিয়োজিত হৈ বহুতে হঠাতে প্ৰচুৰ ধন-সম্পত্তিৰ মালিক হৈ পৰিছিল। ইয়াৰ বিপৰীতে সমাজত ক’লা বজাৰ, চোৰাং কাৰবাৰ আৰু অত্যাৱশ্যকীয় সামগ্ৰীৰ নাটনিয়ে দেখা দিছিল, যাৰ ফলত সাধাৰণ খেতিয়ক আৰু বনুৱা শ্ৰেণীটো চৰম দৰিদ্ৰতাৰ মুখত পৰিছিল।
নৈতিক আৰু সাংস্কৃতিক স্খলন: যুদ্ধৰ সময়ত অহা বিপুল ধনে মানুহৰ পুৰণি নৈতিক প্ৰমূল্যবোধসমূহ খহাই পেলাইছিল। সহজ পইচাৰ মায়াত পৰি সমাজৰ পৰা সততা, পৰম্পৰাগত সৰলতা আৰু সংযম হেৰাই গৈছিল। গাঁৱৰ ডেকা-গাভৰুসকল চহৰীয়া চকমকনি আৰু সামৰিক বাহিনীৰ বিলাসিতাৰ প্ৰতি আকৰ্ষিত হৈছিল। বকতৰ পত্নী গিৰিবালাৰ দৰে চৰিত্ৰই ইয়াৰ কবলত পৰি নিজৰ বৈবাহিক তথা পাৰিবাৰিক জীৱনলৈ সংঘাত মাতি আনিছিল।
প্ৰশ্ন ২: 'ডাৱৰ আৰু নাই' উপন্যাসৰ কেন্দ্ৰীয় চৰিত্ৰ 'বকত ৰাম'ৰ মাজেৰে ঔপন্যাসিকে কেনেকৈ এক আদৰ্শবাদী আৰু প্ৰতিবাদী মানসিকতাৰ প্ৰতিফলন ঘটাইছে, বিশ্লেষণ কৰা।
উত্তৰ: যোগেশ দাসৰ 'ডাৱৰ আৰু নাই' উপন্যাসৰ মূল চালিকাশক্তি হৈছে বাকৰণি চাহ বাগিচাৰ ড্ৰাইভৰ 'বকত' বা 'বকত ৰাম' চৰিত্ৰটো। সমগ্ৰ সমাজখন যেতিয়া যুদ্ধৰ ধুমুহাত পৰি নৈতিকভাৱে অধঃপতিত হৈছিল, তেতিয়া বকত আছিল এক ব্যতিক্ৰমী আৰু পোহৰমুখী চৰিত্ৰ।
সততা আৰু কৰ্ম-সংস্কৃতি: বকত আছিল এজন অতি সৰল অথচ আত্মমৰ্যাদাসম্পন্ন শ্ৰমিক। সামৰিক বাহিনীৰ গাড়ী চলাই বা চোৰাং কাৰবাৰ কৰি বহুতৰে দৰে তেৱোঁ সহজে ধনী হোৱাৰ সুযোগ পাইছিল, কিন্তু নিজৰ নৈতিকতাক তেওঁ বিক্ৰী কৰা নাছিল। ক’লা বজাৰৰ টকাৰে বিলাসী জীৱন যাপন কৰাতকৈ নিজৰ ঘামকণ সৰুৱাই সৎ পথেৰে জীয়াই থকাটোকে তেওঁ শ্ৰেয় বুলি গণ্য কৰিছিল।
সামাজিক অন্যায়ৰ বিৰুদ্ধে প্ৰতিবাদ: বকত কেৱল নিজেই সৎ হৈ থকা নাছিল, বৰঞ্চ তেওঁ সমাজত চলা অন্যায়, ভ্ৰষ্টাচাৰ আৰু ক’লা ব্যৱসায়ৰ তীব্ৰ বিৰোধিতা কৰিছিল। ধনীৰাম বা ভোলানাথৰ দৰে সুবিধাবাদী লোকৰ চক্ৰান্তৰ আগত তেওঁ কেতিয়াও মূৰ দোঁওৱা নাছিল। আনকি নিজৰ পত্নী গিৰিবালাই যেতিয়া এই সহজ পইচাৰ মোহ সামৰিব নোৱাৰি বিপথে পৰিচালিত হৈছিল, তেতিয়াও বকতে নিজৰ আদৰ্শত অটল থাকি পত্নীৰ ভুল মানসিকতাৰ বিৰুদ্ধে থিয় দিছিল।
উপন্যাসখনৰ সামৰণিত যেতিয়া যুদ্ধৰ ক’লা ডাৱৰ আঁতৰি যায়, তেতিয়া বকতৰ এই সততা আৰু মানৱীয় আদৰ্শই জয়লাভ কৰে। গতিকে, বকত চৰিত্ৰটো হৈছে যুদ্ধসৃষ্ট পংকিলতাৰ মাজতো সমাজৰ বিবেকক জীয়াই ৰখা এক কালজয়ী প্ৰতীক।
প্ৰশ্ন ৩: মামণি ৰয়চম গোস্বামীৰ 'চেনাবৰ সোঁত' উপন্যাসখনত নিৰ্মীয়মাণ লোৰ দলংখনক কেনেকৈ পুঁজিপতিৰ শোষণ আৰু শ্ৰমিকৰ জীৱন-সংগ্ৰামৰ এক কেন্দ্ৰবিন্দু হিচাপে চিত্ৰিত কৰা হৈছে, আলোচনা কৰা।
উত্তৰ: ড° মামণি ৰয়চম গোস্বামীৰ 'চেনাবৰ সোঁত' এখন উচ্চমানৰ শ্ৰমিকধৰ্মী মনস্তাত্ত্বিক উপন্যাস। জম্মু-কাশ্মীৰৰ উধম্পুৰৰ জ্যাঁদ নামৰ ঠাইত খৰস্ৰোতা চেনাব নদীৰ ওপৰত নিৰ্মাণ হৈ থকা লোৰ দলংখন কেৱল এটা অভিযান্ত্ৰিক গাঁথনি নহয়, বৰঞ্চ ই উপন্যাসখনৰ সকলো সংঘাত, শোষণ আৰু আশা-আকাংক্ষাৰ মূল কেন্দ্ৰবিন্দু।
পুঁজিপতি আৰু ঠিকাদাৰৰ চৰম শোষণ: এই দলংখন নিৰ্মাণ কৰা কোম্পানী বা পুঁজিপতি শ্ৰেণীটোৰ বাবে শ্ৰমিকসকল আছিল কেৱল কাম কৰা যন্ত্ৰ। দুৰ্গম পাহাৰীয়া খাদ, হাড় কঁপোৱা ঠাণ্ডা আৰু ধংসকাৰী চেনাব নদীৰ বুকুত জীৱন বাজি লগাই কাম কৰা শ্ৰমিকসকলক কোম্পানীয়ে কোনো ধৰণৰ সুৰক্ষা ব্যৱস্থা যোগান ধৰা নাছিল। তেওঁলোকৰ নূন্যতম চিকিৎসাৰ অভাৱ আছিল আৰু কামৰ বিনিময়ত পাবলগীয়া প্ৰাপ্য মজুৰিৰ পৰাও তেওঁলোকক বঞ্চিত কৰা হৈছিল।
শ্ৰমিকৰ জীৱন-সংগ্ৰাম আৰু তেজ-ঘামৰ ইতিহাস: দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ পৰা অহা দৰিদ্ৰ মজদুৰসকলে কেৱল বুকুত এসাজ ভাতৰ সপোন লৈ ইয়াত দিন-ৰাতি একাকাৰ কৰিছিল। এই দলংখনৰ প্ৰতিটো লোহাৰ খুঁটা আৰু নাট-বল্টুত শ্ৰমিকসকলৰ তেজ আৰু ঘাম লিপিত খাই আছিল। কাম কৰি থকা অৱস্থাত কোনো শ্ৰমিকৰ মৃত্যু হ’লে কোম্পানীয়ে তাক লুকুৱাই ৰাখিবলৈ চেষ্টা কৰিছিল।
এইদৰে, ঔপন্যাসিকে অতি নিপুণতাৰে দেখুৱাইছে যে কেনেকৈ এটা শ্ৰেণীৰ বৈভৱ আৰু উন্নয়নৰ অৰ্থে আন এটা শ্ৰেণীৰ জীৱন অহৰহ বলিদান হৈ থাকে। দলং নিৰ্মাণৰ সমান্তৰালভাৱে গঢ়ি উঠা এই শোষণ আৰু সংগ্ৰামৰ চিত্ৰই উপন্যাসখনক এক ব্যতিক্ৰমী মহাকাব্যিক মাত্ৰা প্ৰদান কৰিছে।
প্ৰশ্ন ৪: 'চেনাবৰ সোঁত' উপন্যাসখনৰ নামকৰণৰ তাৎপৰ্য আৰু ইয়াৰ সৈতে মানৱ জীৱনৰ সোঁতৰ যি মনস্তাত্ত্বিক সম্পৰ্ক, সেই বিষয়ে তোমাৰ ধাৰণা ব্যক্ত কৰা।
উত্তৰ: যিকোনো সাহিত্যিক কৃতিৰ সফলতা বহু পৰিমাণে তাৰ নামকৰণৰ সাৰ্থকতাৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰে। মামণি ৰয়চম গোস্বামীৰ 'চেনাবৰ সোঁত' উপন্যাসৰ ক্ষেত্ৰতো এই কথাষাৰ সম্পূৰ্ণ প্ৰযোজ্য। ইয়াত ব্যৱহৃত 'চেনাব' নদী আৰু তাৰ 'সোঁত' শব্দ দুটাই কেইবাটাও গভীৰ আৰু প্ৰতীকী অৰ্থ বহন কৰিছে।
প্ৰকৃতিৰ ভয়ংকৰ ৰূপ আৰু সময়ৰ প্ৰবাহ: ভৌগোলিকভাৱে চেনাব (বা চন্দ্ৰভাগা) এখন অত্যন্ত খৰস্ৰোতা আৰু দুৰ্দান্ত নদী। উপন্যাসখনত এই নদীখন আৰু তাৰ তীব্ৰ সোঁতটোক এক ধংসকাৰী শক্তি হিচাপে দেখুওৱা হৈছে, যিয়ে মানুহৰ অহংকাৰ আৰু নিৰ্মাণক প্ৰত্যাহ্বান জনায়। এই সোঁত আচলতে নিৰৱচ্ছিন্ন সময়ৰো প্ৰতীক, যি কাৰো বাবে ৰৈ নাথাকে আৰু নিজৰ গতিৰে সকলোকে উটুৱাই লৈ যায়।
মানৱীয় আৱেগ আৰু যন্ত্ৰণাৰ সোঁত: মনস্তাত্ত্বিক দিশৰ পৰা চাবলৈ গ’লে, দলং নিৰ্মাণৰ ছাইটত থকা শ্ৰমিক, অভিযন্তা আৰু স্থানীয় মানুহবোৰৰ জীৱনলৈ অহা দুখ, যন্ত্ৰণা, প্ৰেম আৰু প্ৰতাৰণাৰ যি অন্তহীন প্ৰবাহ, তাকো এই সোঁত শব্দটোৱে প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। দৰিদ্ৰ শ্ৰমিকসকলৰ জীৱনৰ সোঁতটো পুঁজিপতিৰ শোষণৰ সোঁতৰ সৈতে মুখামুখি হৈছে। নদীৰ সোঁতৰ দৰেই শ্ৰমিকসকলৰ ভাগ্যও অনিশ্চিত আৰু সদায় গতিশীল।
উপন্যাসখনৰ শেষলৈকে নদীখন আৰু তাৰ সোঁতটোৱে সমগ্ৰ কাহিনীভাগক নিয়ন্ত্ৰণ কৰি ৰাখিছে। গতিকে, বাহ্যিক নদীৰ সোঁত আৰু মানুহৰ অন্তৰ্দ্বন্দ্বৰ অন্তৰ্নিহিত সোঁতক একাকাৰ কৰি কৰা এই নামকৰণ অত্যন্ত সাৰ্থক, মৌলিক আৰু হৃদয়স্পৰ্শী হৈ পৰিছে।
প্ৰশ্ন ৫: মামণি ৰয়চম গোস্বামীৰ 'চেনাবৰ সোঁত' আৰু যোগেশ দাসৰ 'ডাৱৰ আৰু নাই' উপন্যাস দুখনৰ নাৰী চৰিত্ৰসমূহৰ (বিশেষকৈ গিৰিবালা আৰু শ্ৰমিক নাৰীসকলৰ) মানসিক সংকটৰ এক তুলনামূলক আলোচনা আগবঢ়োৱা।
উত্তৰ: 'ডাৱৰ আৰু নাই' আৰু 'চেনাবৰ সোঁত' দুয়োখন উপন্যাসতে নাৰী চৰিত্ৰসমূহক সমাজৰ এক বিশেষ পৰিস্থিতিৰ বলি হোৱা আৰু তাৰ পৰা সৃষ্টি হোৱা মানসিক সংকটৰ মাজেৰে গতি কৰা দেখুওৱা হৈছে। অৱশ্যে দুয়োখন উপন্যাসৰ নাৰীৰ সংকটৰ স্বৰূপ আৰু পটভূমি কিছু পৃথক।
'ডাৱৰ আৰু নাই' উপন্যাসৰ গিৰিবালাৰ সংকট: গিৰিবালা হৈছে যুদ্ধকালীন অসমৰ গ্ৰাম্য সমাজৰ এক প্ৰতিনিধি। যুদ্ধই সৃষ্টি কৰা চহৰীয়া চকমকনি, টকা-পইচা আৰু আধুনিক বিলাসিতাই তাইক আকৰ্ষিত কৰিছিল। স্বামী বকতৰ সহজ-সৰল সততাপূৰ্ণ জীৱনশৈলীক তাই মানি লব পৰা নাছিল। ইয়াৰ ফলত তাইৰ মনত এক তীব্ৰ অসন্তুষ্টি আৰু মানসিক দ্বন্দ্বৰ সৃষ্টি হৈছিল, যাৰ বাবে পৰৱৰ্তী সময়ত তাই পাৰিবাৰিক অশান্তি আৰু চৰম মানসিক যন্ত্ৰণা ভোগ কৰিবলগীয়া হৈছিল। তাইৰ সংকটটো আছিল মূলতঃ মোহ আৰু বাস্তৱৰ সংঘাতৰ পৰা ওপজা।
'চেনাবৰ সোঁত' উপন্যাসৰ নাৰী শ্ৰমিকৰ সংকট: আনহাতে, 'চেনাবৰ সোঁত' উপন্যাসত বৰ্ণিত নাৰী চৰিত্ৰসমূহ (যেনে দলং নিৰ্মাণত থকা মহিলা শ্ৰমিকসকল) আছিল চৰম দৰিদ্ৰতা আৰু পুৰুষতান্ত্ৰিক শোষণৰ বলি। তেওঁলোকে কেৱল পেটৰ ভাতৰ বাবে পুৰুষৰ সৈতে সমানে কঠিন শাৰীৰিক শ্ৰম কৰিবলগীয়া হৈছিল। কামৰ ঠাইত তেওঁলোকৰ কোনো সামাজিক বা শাৰীৰিক নিৰাপত্তা নাছিল। ঠিকাদাৰ আৰু সমাজৰ ক্ষমতাশালী পুৰুষৰ দ্বাৰা তেওঁলোকে শাৰীৰিক আৰু মানসিকভাৱে লাঞ্ছিত হ’বলগীয়া হৈছিল। তেওঁলোকৰ সংকট আছিল অস্তিত্ব ৰক্ষাৰ আৰু চৰম অসহায়তাৰ।